Akademik Veri Yönetim Sistemi
Akpınar G. (Yürütücü), Kasap M., Sarıhan M.
Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı (TÜSEB) Araştırma Projesi, 2025 - 2025
Çekirdek ile mitokondri, hücrede genetik materyal bulunduran ve her türlü fizyolojik değişime anında tepki vererek hücrenin kaderini
düzenleyen iki önemli organeldir. Bu iki organel arasında gerçekleşen fiziksel/ işlevsel etkileşimi moleküler seviyede ortaya koyacak
yeni çalışmalar yapmak, hem hücrenin normal işleyişini hem de stress durumunda ortaya koyduğu değişimi anlamak adına oldukça
önemlidir. Mitokondri-çekirdek yakınlaşması ve birbirleri arasında zarların birleşerek etkileşim içerisinde oldukları yapılan çalışmalar
ile ortaya konulmuştur. Çekirdek ve mitokondri etkileşimi özellikle gen düzenlenmesi açısında oldukça detaylı araştırmalarla ortaya
konulmasına rağmen özellikle mitokondriyal stress altında bu etkileşimin protein seviyesinde ne derecede olduğuna veya hangi
proteinlerin çekirdeğe geçiş yaptığına ilişkin çalışmalar konusunda literatürde halen eksiklikler bulunmaktadır.
Önerilen bu proje ile, mitokondiyal stress durumunda mitokondri-çekirdek etkileşimine yönelik yeni bir model oluşturmak, bu model
ile mitokondriyal proteinlerin çekirdeğe geçişini araştırmak ve bu modelin daha ileri kanser araştırmaları için işlevselliğini ortaya
koymak amaçlanmıştır. Bu sayede hücresel stres kaynaklı mitokondriyal proteinlerin çekirdek içerisinde nasıl bir işlev oynadığına dair
yeni bir bakış elde etmek, bu model sayesinde daha ileri kanser araştırmaları için yeni bir yaklaşım sunmak hedeflenmiştir.
Bu hedefe yönelik olarak 220S017 nolu TÜBİTAK projemizde geliştirdiğimiz bakteriyal Hok proteini aracılı mitofaji modelimiz ile
mitokondriyal stresi tetiklemeyi ve mitokondri-çekirdek etkileşimini çekirdek proteomunu Split-TurboID enzimi ile biyotinile ederek
analiz etmeyi planladık.
Proje sonucunda mitokondri-çekirdek etkileşiminde rol oynayan proteinleri tanımlayarak, bu proteinlerin başta kanser araştırmaları
olmak üzere diğer hastalıkların oluşumundaki rolleri tanımlanmaya çalışılacaktır. Bu veriler ışığında mitokondri-çekirdek iletişimi ve
metabolik yeniden programlamaya ilişkin yeni stratejiler geliştirilmesine yönelik literatüre katkı yapılacaktır.