Kamusal alanda bedensel engelliler için sıhhi tesisat gereçleri tasarımı ve önerileri

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, sosyal bilimler Enstitüsü, Seramik Tasarımı Programı, Türkiye

Tez Danışmanı: Süleyman Aydan Belen

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İnsanın en doğal ihtiyaçlarından biri olan tuvalet ihtiyaçlarını, temizlenme ve kişisel bakım ihtiyaçları takip etmektedir. Sosyal hayat içinde aktif bir şekilde yer almak isteyen bedensel engellilerin ve yaşlıların, karşılaştıkları sorunlardan birisi olan tuvalet sorunu büyük bir öneme sahip olmasının ötesinde, kişilerin yaşamlarını sağlıklı bir biçimde sürdürebilmesi adına öncelikli bir gerekliliktir. Bu çalışmada, bedensel engellilerin ve yaşlıların, her gün bir rutin içinde karşılamak zorunda oldukları tuvalet ihtiyaçları, kamusal alanlardaki tuvaletler çerçevesinde ele alınarak incelenmiş, sorunlara, çözümler aranmasına çalışılmıştır.

Birinci bölümde; Engelli kavramının, günümüze kadar olan süreci tarih içinde ele alınışı anlatılmış, Türkiye’deki özürlü nüfus rakamlarla belirtilerek konunun önemi saptanmıştır. Engellilerin sosyal hayata katılımlarındaki sorunlardan birisi olan kamusal alanlardaki tuvalet sorunu, çalışmanın amacı olarak belirlenmiş çalışmanın kapsamı ve yöntemi hakkında bilgi verilmiştir.

İkinci bölümde; Kamusal alan, engelli kavramları, engelliliğin sınıflandırılması, bedensel engelliler ile ilgili problemler, fizik tedavi ve rehabilitasyon konularında elde edilen kaynak araştırması ile ilgili açıklamalar yapılmıştır.

Üçüncü bölümde; Evrensel tasarım kavramı, bedensel engellilerin ve yaşlıların kullandıkları tekerlekli sandalyeler ve özellikleri, bedensel engellilerinin hareket kabiliyetleri ve antropometrik ölçüleri araştırılmış, bedensel engellilere yönelik tasarım ilkeleri saptanmıştır.

Dördüncü bölümde; Kamuya açık alanlardaki tuvaletlerin genel özellikleri, bedensel engellilerin ve yaşlıların, tuvalet içindeki kullanıcı davranışları ve ihtiyaçları, TSE kapsamında belirlenmiş olan bedensel engellilere yönelik tuvalet tasarımı ilkeleri ve ölçüleri araştırılmış bu konularda elde edilen bilgiler açıklanmıştır. Araştırmalar sonucunda elde edilen bilgiler ve tasarım kıstasları doğrultusunda, kamusal alanlarda, bedensel engellilerin ve yaşlıların kullanımına yönelik, çok amaçlı tuvalet tasarımı önerileri ve sıhhi tesisat gereçleri ve donatılarına yönelik tasarım önerileri sunulmuştur.

Çalışmanın sonucunda elde edilen bilgiler beşinci bölümde sonuç başlığı altında toplanıp özetlenerek tez çalışması tamamlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Özürlü, Bedensel Engelliler ve yaşlılar, Tekerlekli Sandalye Kullanıcıları, Tuvalet Tasarımları, Kamusal alanda tuvalet, sıhhi tesisat gereçleri.