Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ENES AÇIKBAŞ
Danışman: Abdullah Demirbaş
Özet:
Giriş ve amaç: Trikoskopi, saç ve saçlı derinin bir dermoskop cihazı ile muayenesidir ve kolay uygulanabilir, invazif olmayan, birçok saç hastalığının tanı ve ayırıcı tanısına katkı sağlayabilen bir yöntemdir. Literatürde trikoskopik incelemenin AA'da tedaviye yanıtın değerlendirilmesindeki rolünü inceleyen az sayıda, farklı sonuçlara sahip çalışma bulunmakla birlikte, intralezyonel kortikosteroid tedavisinin değerlendirildiği bir çalışma dışında tedavide kullanılan ilaçlarda trikoskopik parametrelerde anlamlı değişiklik elde etmek için geçen sürenin karşılaştırıldığı bir çalışma bulunmamaktadır. Çalışmamızda kliniğimize başvuran ve AA tanısı alan hastalarımızın kayıt altına alınmış klinik ve trikoskopik fotoğrafları retrospektif olarak incelenerek hastaların demografik ve klinik özellikleri ile trikoskopik bulguların ilişkisinin değerlendirilmesi ve tedavi amacıyla kullanılan ilaçlarda trikoskopik parametrelerde anlamlı değişiklik elde etmek için geçen süreleri karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve yöntem: Çalışmaya dahil edilen 54 hastanın AA takip formları ile birlikte tedavi başlangıcında, 4., 8. ve 12. haftalarda kayıt altına alınmış olan klinik ve trikoskopik fotoğrafları retrospektif olarak değerlendirildi. Tercih edilen tedavilere yanıt alınaması durumunda sıklıkla 12. haftada tedavi ajanı değişikliği planlandığı için tedavi sonlanım noktası olarak 12. haftadaki klinik kontrol belirlendi. Hastaların 11'inde topikal kortikosteroid, 11'inde intralezyonel kortikosteroid, 11'inde intramusküler ile kombine topikal kortikosteroid, 12'sinde difensipron, 9'unda ise barisitinib tedavi ajanı olarak kullanılmıştı. Bulgular: Tedaviye klinik yanıt sınıflandırıldığında 23 hastada düşük klinik yanıt, 31 hastada ise yüksek klinik yanıt gözlenmiştir. ''Tedavi yüksek klinik yanıt veren'' 31 hastada tedavi öncesi gözlemlenen incelen saç (p:0.002), kırık saç (p:0.001), siyah nokta (p:0.001), sarı nokta (p:0.002) bulgularında tedavi sonrasında azalma; kısa vellüs saç (p:0.001) ve kısa terminal saç (p:0.001) bulgularında artış istatistiksel olarak anlamlı saptanmıştır (p<0.05). Çalışmamızda hastalık aktivite bulguları olan siyah nokta, kırık saç ve incelen saç bulgularındaki azalma yanıtının barisitinib kullanılan tedavi grubunda daha erken gerçekleştiği görülmektedir. Yeni saç çıkışını gösteren kısa vellüs saç ve kısa terminal saç bulgularında ise erken yanıtın intralezyonel kortikosteroid ve intramusküler ile kombine topikal kortikosteroid kullanılan tedavi gruplarında gerçekleştiği görülmektedir. Sonuç: Çalışmamız ile trikoskopik incelemenin AA'nın tanı ve tedavi takibinde oldukça faydalı klinik bir araç olduğunu gözlemledik. Sonuçta trikoskopik olarak hastalık aktivitesini gösteren bulgular olan siyah nokta, kırık saç ve incelen saç bulgularının azalma yanıtının barisitinib ile tedavi edilen hasta grubunda daha erken gözlenmesinden yola çıkılarak barisitinibin hastalık aktivitesini daha erken dönemde durdurduğunu; yeni saç çıkışını gösteren kısa vellüs saç ve kısa terminal saç artışının IMKS ve TKS'nin kombine kullanıldığı veya tek başına ILKS ile tedavi edilen hasta gruplarında daha erken gözlenmesi verileri doğrultusunda kortikosteroidlerin terminal saça dönüşümü daha hızlı sağladığını düşünmekteyiz. Bu veriler ışığında çalışmamızın sonucunda; kombinasyon tedavilerinin tedaviye daha hızlı yanıt alınmasında ve elde edilen yanıtın devamlılığının sağlanmasında önemli olabileceği sonucuna varılmıştır.