Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Yasemin Demir
Danışman: Mustafa Yıldız
Özet:
Amaç:
Araştırma;
Otizm yelpaze bozukluğuna sahip bireylerin bakım verenlerinin bakım veren
yükünün, kendini damgalama ve ilişkili etmenlerle nasıl etkilendiğini
araştırmak ve aralarındaki ilişkiyi saptamak amacıyla yapıldı.
Yöntem:
DSM-5
tanı ölçütlerine göre Otizm Spektrum Bozukluk tanısı alan bireylere bakmakla
yükümlü olan(anne, baba, kardeş, akraba) 96 bakım veren çalışmaya dâhil edildi.
Onam formu alınan bakım verenlere Zarit Bakıcı Yük Ölçeği(ZBYÖ), Kendini
Damgalama Ölçeği Aile Formu(KDÖA), Beck Depresyon Ölçeği(BDÖ) ve çalışmacı
tarafından hazırlanan Sosyodemografik Veri Formu uygulandı. Elde edilen veriler
tanımlayıcı istatistiksel yöntemler, Spearman Korelasyon analizi, Mann-Whitney
U testi ve Linear Regresyon analizi ile değerlendirildi.
Bulgular:
Bakım
vericilerin ZBYÖ puan ortalaması orta-şiddeti düzeyde bulundu. OSB’li bireylerin fiziksel, cinsel
şiddet varlığı ile iyileştirim hizmetlerine katılımının ZBYÖ ile arasında
anlamlı ilişki saptandı. Ayrıca bakım verenlerin ruhsal hastalığı ve bakıma
yardım alması ile ZBYÖ arasında da anlamlı ilişki vardı. Ölçekler arası
ilişkiyi analiz ettiğimizde ZBYÖ ile KDÖ-A toplam puan güçlü düzeyde ve BDÖ
arasında orta
düzeyde pozitif
yönde ilişki bulundu. Çalışmada
ikili karşılaştırmalar sonucunda ZBYÖ puanı ile bağımsız değişkenleri lineer regresyon analizine aldığımızda KDÖ-A toplam puanı, BDÖ ve
ruhsal hastalık varlığı ZBYÖ ile daha güçlü ilişki göstermekteydi
Sonuç:
Bakım
verenlerdeki kendini damgalama, ruhsal hastalık ve depresyon bakım verme yükünü
artıran etkenler olarak bulunmuştur.