ÇELİK ANKRAJLI KOMPOZİT KİRİŞLERİN TASARIM ESASLARININ İRDELENMESİ VE TASARIM TABLOLARININ HAZIRLANMASI


Creative Commons License

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MESUT CAZİM AKÇELİK

Danışman: Seval Pınarbaşı Çuhadaroğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çelik ankrajlı kompozit kirişler, yapısal çelik profillerle betonarme döşeme arasındaki aderansın çelik ankrajlarla sağlandığı kompozit yapı elemanlarıdır. Kompozit kirişlerin eğilme momenti dayanımı, döşeme ile profil arasındaki etkileşim miktarına bağlıdır. Yeterli sayıda ankraj kullanıldığında, yüksek dayanımlı tam-etkileşimli kompozit kirişler elde edilebilirken, ankraj sayısı azaltılarak nispeten daha düşük dayanımlı ancak daha ekonomik kısmi-etkileşimli kompozit kirişler tasarlanabilmektedir. Ülkemizde, kompozit kirişlerin tasarım esasları, 2016 yılında yürürlüğe giren Çelik Yapıların Tasarım, Hesap ve Yapım Esasları Dair Yönetmelik'te (ÇYTHYEY) Bölüm 12'de tanımlanmıştır. Bu tezin amaçlarından biri, I-kesitli çelik ankrajlı kompozit kirişler için ÇYTHYEY'de tanımlanan tasarım esaslarının, bu esasların alındığı temel yönetmelik olan AISC 360-16 yönetmeliğinde verilen esaslar çerçevesinde kapsamlı bir şekilde irdelenmesidir. Bu amaçla, iki yönetmelik karşılaştırılarak aralarındaki temel farklılıklar ortaya konmuştur. Çalışmanın diğer bir amacı, ÇYTHYEY'de tanımlanan tasarım esasları ile Yük ve Dayanım Katsayılarına Göre Tasarım (YDKT) yöntemini kullanarak, farklı etkileşim oranlarına sahip çelik ankrajlı kompozit kirişlerin pozitif tasarım eğilme momenti dayanımlarını veren pratik tasarım formülleri türetmektir. Türetilen bu formüllerden yararlanılarak, ülkemizde yaygın şekilde kullanılan Avrupa I-profilli kompozit kirişlerin, Amerika Çelik Yapı Enstitüsü tarafından yayınlanan Çelik Yapı Kılavuzu'nda tanımlanan 7 farklı plastik tarafsız eksen konumu için, eğilme momenti dayanımları hesaplanmıştır. Farklı kesit/malzeme özellikleriyle farklı etkileşim oranlarına sahip elemanların dayanımları karşılaştırılarak, kompozit kirişlerin tasarım dayanımlarını belirleyen temel parametreler tespit edilmiştir. Çalışmanın bir diğer amacı da, ülkemizde kompozit kiriş tasarımı yapan mühendis ve mimarlara pratik tasarım tabloları sunmaktır. Bu amaçla tezde, Amerikan I-profilli kompozit kirişler için Çelik Yapı Kılavuzu'nda sunulan tasarım tablolarına benzer tablolar, ülkemizde yaygın şekilde kullanılan kompozit kirişler için de oluşturulmuş ve sunulmuştur.