Ortodontik tedavi görmüş hastalarda pulpa taşı oluşumunun incelenmesi
Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZGE SÖYLEYİCİ ALPER
Eş Danışman: NEVİN KAPTAN AKAR
Danışman: Sena Kaşıkçı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı; Kocaeli Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Anabilim Dalı'nda ortodontik tedavilerini tamamlamış hastalardan oluşan bir örneklemde, pulpa kalsifikasyonlarının prevalansını tanımlamak ve pulpa odası kalsifikasyonlarının varlığı ile cinsiyet, ortodontik tedavi süresi ve maksiller birinci molar dişlerin hareket yönü arasındaki ilişkileri bildirmektir. Bu retrospektif çalışmada Kocaeli Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Anabilim Dalı'nda 2013-2022 yılları arasında ortodontik tedavileri tamamlanmış hastalara ait 7076 adet panoramik ve sefalometrik radyografi değerlendirildi. Çalışmaya dahil edilme kriterlerine uyan toplam 200 hastaya ait (Erkek=%43,5 Kadın=%56,5) görüntü seçildi ve araştırmaya dahil edildi. Pulpa taşlarının tespiti için hastaların tedavi öncesi ve sonrası panoramik radyografileri incelendi. Veriler IBM SPSS V23 ile analiz edildi. Kategorik değişkenlerin gruplara göre karşılaştırılmasında Ki-kare testi, Yates düzeltmesi ve Fisher's Exact testleri kullanıldı. Tedavi öncesi ve sonrası grupları karşılaştırmak için McNemar testi kullanıldı. Gözlemci içi uyum Kappa test istatistiği ile değerlendirildi. Anlamlılık düzeyi p<0,050 olarak alındı. Cinsiyete bakılmaksızın total dişlerin tedavi öncesi ve sonrası pulpa taşı dağılımı arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0,001). Tedavi öncesi %9,5, tedavi sonrası %61 oranında pulpa taşı görüldü. Ortodontik tedavi süresine göre toplam dişlerin tedavi sonrası pulpa taşı dağılımı arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı (p=0,928). 2 yıldan kısa süren tedavilerde %61,2, 2 yıldan uzun süren tedavilerde ise %60,8 oranında pulpa taşı görüldü. 2 yıldan kısa süren tedavilerde toplam dişlerin tedavi öncesi ve sonrası pulpa taşı dağılımları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulundu (p<0.001). Tüm dişlerin tedavi öncesi ve sonrası pulpa taşı dağılımı arasında mezial ve distal harekette istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0.001). Ekstrüzif ve intrüziv harekete göre toplam dişlerin tedavi sonrası pulpa taşı dağılımı arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p=0,144). Tedavi öncesi pulpa taşının toplam dişlerin devrilme ve kütlesel hareketine göre dağılımı arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p=0,064). Pulpa taşları devrilme hareketinde %5,4, kütlesel harekette %13,2 oranında gözlendi. Sonuç olarak; tedavi öncesi ve sonrası panoramik radyografilerden, tedavi öncesi %9,5 tedavi sonrası %61oranında pulpa taşı tespit edilmiştir. Ortodontik tedavi pulpa taşı oluşumunu tetikleyebilmektedir. Ancak ileri çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.