Ağır ticari araçların cıvatalı bağlantılarının öngerilme kaybının önceden tespiti için bir laboratuvar test yöntemi geliştirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Makatronik Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: VOLKAN AYIK

Danışman: Serkan Zeren

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Sıkma momentinin kaybının bir sonucu olarak cıvataların gevşemesi, bağlanan parçaların aralarındaki bağlantının kaybolması ile sonuçlanabilen ve çok sık karşılaşılan problemlerden biridir. Bunun temel nedenlerinden birisi, araç hareket ederken, bağlantıların maruz kaldığı dinamik yüklerdir. Özellikle, titreşim kaynaklı yükler, herhangi bir boyut ve geometrideki bağlantıyı gevşetebilmektedir. Bu çalışmanın amacı, halihazırda karşılaştırmalı testlerde kullanılan ve Junker test cihazı olarak da adlandırılan yanal yüklemeli test cihazını kullanarak ve geliştirerek cıvatalı bağlantıların araç kullanım ömrünü kapsayacak mutlak bir test metodu geliştirmektir. Bu amaçla, DIN 25201 standardına uygun olarak yanal yüklemeli test uygulama cihazı tasarlanmış ve imal edilmiştir. Eyleyici olarak, servo-hidrolik ekipmanlar ve algılayıcı olarak da yük hücresi, uzama ölçer ve gerinim ölçerle donatılmış olan bu cihaz üzerinde, deneysel tasarım ile oluşturulmuş testler yapılarak literatür ile paralel sonuçlar verdiği, Minitab yazılımında istatistik analizler yapılarak gözlemlenmiştir. Ardından, ağır ticari araç üzerinden bir cıvatalı bağlantı seçilerek, bu bağlantının teorik hesapları yapılmış ve test aracı üzerine monte edilip test pistinden cıvata üzerine gelen dinamik gerinim verileri toplanmış ve bu veriler Ncode yazılımı yardımıyla işlenmiştir. Bu veriler, teorik hesaplar yardımıyla analiz edildikten sonra, bu verilerin cıvata üzerinde oluşturduğu mekanik zorlanmanın benzerini oluşturacak bir test çevrimi önerilmiş ve bu çevrimle cıvatalı bağlantı test edilmiştir.