Farklı sektörlerdeki boyahane ünitelerinin hava kirliliği potansiyellerinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BEGÜM SOYDAŞ

Danışman: Bilge Özbay

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Boyahanelerde kullanılmakta olan kimyasallar, türlerine ve konsantrasyonlarına göre hava kalitesini bozmaktadır. Yapılan bu çalışma kapsamında farklı alanlarda (tekstil, deri, kimya ve bakım onarım-imalatı) faaliyet göstermekte olan dört farklı boyahanede iç ortam ve emisyon ölçümleri gerçekleştirilerek hava kalitesi bakımından değerlendirme yapılmıştır. Bilindiği üzere boyalar, alifatik hidrokarbonlar (n-hekzan, n-heptan), aromatik hidrokarbonlar, halojenlenmiş hidrokarbonlar (metil klorür, propilen diklorür), (toluen), alkoller, ketonlar (metil etil keton), esterler (etil asetat) ve eterlerin (metil eter, etil eter, butileter) ana kaynağı olan kimyasal malzemelerdir. Bu sebeple boyahane ünitelerinde iç ortam ve bacada uçucu organik bileşiklerin izlenmesi son derece önemlidir. Yapılan çalışmada iç ortam ve bacalarda uçucu organik bileşikler (1,2dikolorobenzen, mpksilen, tetrahidrofuran, toluen, etilmetilketon, hekzan, metilsiklohekzan, n-heptan, klorobenzen, anilin, 1,2 dikloroetan, karbontetraklorür,1,3 dikloropropan, bromobenzen, p-izopropil toluen, trikloroetilen, izobütilmetilkeron, n-bütilasetat, 1,4 dioksan, etilasetat, izopropilasetat, kloroform, benzen, siklohekzan) ölçülmüştür. Ölçüm sonuçları değerlendirildiğinde en yüksek UOB konsantrasyonlarına deri sanayi sektöründeki boyahane ünitesinin iç ortamında rastlanırken, emisyon bakımından en yüksek konsantrasyonlar bakım onarım imalathanesinin boyahane ünitesinde olduğu belirlenmiştir. Çalışma sonunda tüm boyahane ünitelerinde çıkan ölçüm sonuçları sınır değerler ile karşılaştırılmış ve ilgili boyahane ünitelerinde hava kalitesini iyileştirmek amacıyla çözüm önerileri sunulmuştur.