Spinal musküler atrofi (SMA) hastalığı ve SMA taşıyıcı tarama programı hakkında Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi aile hekimliği asistanlarının bilgi düzeyinin değerlendirilmesi ve farkındalık oluşturma: müdahale çalışması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMET GÜLŞEN
Danışman: Tuncay Müge Alvur
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Ülkemizde SMA Taşıyıcı Tarama Programı, Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü (HSGM) tarafından 27 Aralık 2021 tarihinde 81 ilde uygulanmaya başlanmıştır. Henüz kısa bir süre önce başlayan bu tarama programı hakkında Aile Hekimliği Asistanlarının kendi bilgi düzeylerini ve farkındalıklarını yeterli görmedikleri düşünülmektedir bu nedenle biz bu çalışmada Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği asistanlarının; Evlilik Öncesi Spinal Musküler Atrofi (SMA) Taşıyıcı Tarama Programı hakkındaki bilgi düzeyini belirlemeyi, SMA Taşıyıcı Tarama Saha Rehberi'ne göre AHB'nin görev ve sorumlulukları hakkındaki bilgi düzeyini belirlemeyi ve SMA hastalığı hakkındaki bilgi düzeylerini/farkındalıklarını arttırmayı amaçladık. Yöntem: Çalışmamız prospektif anket çalışması olup 04.03.2024-28.03.2024 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı uzmanlık öğrencileri oluşturmaktadır. Uzmanlık öğrencilerinin tamamının bulunduğu WhatsApp platformuna Google Forms bağlantısı gönderilerek bir ön test uygulanmış, ön testlerin tamamlanmasından sonra SMA Hastalığı ve SMA Taşıyıcı Tarama Programı hakkında eğitim düzenlenmiş akabinde son test uygulanmıştır. Ön test-son test eşlemesinin yapılması için katılımcıların kendilerini bir "takma isim" ile belirlemeleri istenmiştir. Çalışmaya gönüllülük esasına göre dahil olan %67,1'i kadın, %32,9'u erkek olmak üzere toplamda 76 kişi katılmıştır. Normal dağılıma uygunluk Kolmogorov-Smirnov ve Shapiro-Wilk testleri ile incelendi. Normal dağılım varsayımı sağlanamadığından nümerik değişkenler medyan (25.-75. yüzdelik) olarak verildi. Kategorik değişkenler frekans (yüzde) olarak verildi. Gruplar arası karşılaştırmalar Mann-Whitney U testi ile yapıldı. Nümerik değişkenler için bağımlı grup karşılaştırmaları Wilcoxon signed rank testi ile belirlendi. Kategorik değişkenler için bağımlı grup karşılaştırmaları McNemar testi ile yapıldı. Nümerik değişkenler arasındaki ilişkiler Spearman korelasyon analizi ile belirlendi. Hipotez testlerinde p<0,05 istatistiksel önemlilik için yeterli kabul edildi. Bulgular: Katılımcıların; yaş ortancası 30 (23-50) yıl, 51'i (%67,1) kadın, 25'i (%32,9) erkektir, 56'sı (%73,7) tam zamanlı aile hekimliği asistanı, 20'si (%26,3) SAHU'dur. Katılımcıların bilgilerini sınayan toplam 42 soru sorulmuştur. Ön testte doğru yanıt sayısının ortancası 34 iken son testte 40,5 olmuştur. Sonuç: Katılımcılar eğitim sonrası öncesine göre istatistiksel olarak anlamlı derece hem kendi yeterliliklerinin arttığını ifade ettiler hem de verdikleri doğru yanıt sayısı istatistiksel olarak anlamlı ölçüde arttı. Anahtar Kelimeler: Spinal Musküler Atrofi, SMA, Tarama, Aile Hekimliği