Otizm spektrum bozukluğu tanılı çocuklarda 12 saatlik gece idrarında melatonin metaboliti düzeyinin incelenmesi ve otizm spektrum bozukluğunun klinik bulguları ile melatonin metaboliti atılımı arasındaki ilişki
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DUYGU KARAGÖZ
Danışman: Özlem Yıldız Gündoğdu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Otizm spektrum bozukluğu'nun (OSB) etyolojisinde son yıllarda nörokimyasal alanda çalışmalar yapılmaktadır. Bu çalışmada OSB etyolojisinde rolü olabileceği düşünülen melatonin düzeyinin OSB tanılı çocuklarda gece idrarında incelenmesi, OSB'nin klinik şiddeti ve melatonin metaboliti olan 6-hidroksimelatonin sülfat (6-OH MS) atılımı arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Ayrıca OSB'de eşlik eden uyku bozukluklarında melatonin eksikliğini araştırmak için OSB'li grupta uyku sorunları olan bireylerle olmayanlar karşılaştırılmıştır. Gereç ve Yöntem: KOÜ Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Anabilim Dalı polikliniğinde OSB tanısı ile izlenen 4-10 yaş aralığında 30 çocuk ve 20 sağlıklı çocuk alınmıştır. İki grup arasında 12 saatlik gece idrarında ölçülen melatonin metaboliti düzeyleri karşılaştırılmış, OSB'nin klinik şiddetini belirlemek için Çocukluk Otizmi Derecelendirme Ölçeği (ÇODÖ) ve Klinik Global İzlem Ölçeği (KGI) uygulanmış, mevcut uyku sorunlarını taramak amacıyla öznel değerlendirme ve Çocuklar İçin Uyku Anketi (ÇUAA) kullanılmıştır. Bulgular: Tüm katılımcıların 12 saatlik gece idrarında 6-OH MS düzeylerine bakılmış, ölçülen 6-OH MS düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmamıştır. OSB grubunun gece idrar 6-OH MS düzeylerinin ortalaması 11280±32015.10 ng, kontrol grubunun gece idrar 6-OH MS düzeylerinin ortalaması ise 14650±12038.16 ng olarak bulunmuştur. Çalışmamızda ÇODÖ ve KGI klinik şiddet alt ölçek puanları ve 6-OH MS arasındaki ilişki değerlendirilmiş, gruplar arasında melatonin düzeylerinin istatistiksel olarak anlamlı farklılığı tespit edilmemiştir. Her iki grupta ÇUAA ortalama uyku puanlarının anlamlı değer 41 kesme puanının altında olduğu gözlenmiştir. Uyku bozuklukları açısından 2 grup arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlenmemiştir. Sonuç: Çalışmamız bu alanda az sayıdaki çalışmalardan biri olup; her iki grupta melatonin metaboliti değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmamış, OSB'nin klinik şiddeti ve idrarda melatonin metaboliti arasında bir ilişki gözlenmemiştir. Anahtar Sözcükler: Otizm spektrum bozuklukları, melatonin, 6-hidroksimelatonin sülfat