Aile hekimliği asistanlarının polifarmasi hakkındaki bilgi düzeyleri, tutum ve davranışları
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA İNAN
Danışman: Tuncay Müge Alvur
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Bu çalışmada Türkiye'deki tam zamanlı aile hekimliği asistanlarının polifarmasi hakkındaki farkındalıklarının arttırılması ve tutumlarının belirlenmesi, polifarmasiyi azaltmaya yönelik kullanabilecekleri yöntemler ve kılavuzlar hakkında bilgilendirilmeleri amaçlanmıştır. GEREÇ VE YÖNTEM: Tasarım tipi kesitsel olan araştırmanın evreni çalışmanın yapıldığı Ocak 2021 tarihinde Türkiye'de tam zamanlı uzmanlık eğitimi almakta olan aile hekimliği asistanlarından oluşmaktadır. 308 kişi araştırmaya katılmıştır. Online anket yöntemi kullanılan araştırmanın veri toplama formunda sosyodemografik bilgiler, hekimlik ve asistanlığa dair bilgiler, polifarmasi ve deprescribing ile ilgili değerlendirilmeye yönelik tutum ve bilgi düzeyi soruları bulunmaktadır. Çalışma onamı anket metninden önce yer alan yazılı onam ile alındı. İstatistiksel değerlendirmede IBM SPSS 20,0 (IBM Corp. Armonk, NY, USA) paket programı kullanılmış olup iki yönlü hipotezlerin testinde p<0,05 istatiksel önemlilik için yeterli kabul edildi. Elde edilen veriler "Ki-kare" , "Mann-Whitney U", , "İndependent Samples" ve "Fisher's Exact" testleri ile değerlendirilmiştir. BULGULAR: Çalışmamıza %76,3'ü (n=235) kadın, %23,7'si (n=73) erkek olmak üzere toplam 308 tam zamanlı aile hekimliği asistanı katılmıştır. Hekimlerin yaş ortalaması 28,7±4 olarak bulundu. Çalıştıkları kurum sorgulandığında %68,5'i (n=211) üniversite hastanesinde, %31,5'i (n=97) eğitim ve araştırma hastanesinde aile hekimliği uzmanlığı eğitimi almaktaydı. Mesleki tecrübe ortalama 3,7±2,7 yıldır. Bilgi düzeyini ölçmek amacıyla sorulan sorularda puanlama; toplam puan, polifarmasi ve deprescribing (reçeteden çıkarma) için üç ayrı başlıkta hesaplanmıştır. Tüm hekimlerin bilgiye dayalı sorulardan aldığı ortalama puan 100 üzerinden 55,1±19,1 olarak bulundu. Mesleki tecrübesi üç yıldan fazla olanların (p=0,003) ve daha öncesinde polifarmasi hakkında eğitim almış olanların(p=0,007) polifarmasi bilgi puanı daha yüksekti. Üniversite Hastanesinde çalışan asistan hekimlerin(p=0,037) ve polifarmasi eğitimi alanların (p=0,045) ise toplam bilgi puanı daha yüksek olup bu fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. SONUÇ: Yapılan anket çalışması verilerine göre birinci basamakta hizmet verecek ve temel görevi koruyucu hekimlik olan aile hekimliği asistanlarının asistanlarının çoğunun daha önceden polifarmasi ile ilgili bir eğitim almadığı ve polifarmasi hakkındaki bilgi düzeylerini artırmaları gerektiği görülmüştür. Bilgilerinin eksik olduğu konular ele alınarak eğitimler düzenlenmeli ve hekimlerin farkındalıklarını artırmaya yönelik yeni çalışmalar yapılmalıdır. Çalışmamız hekim grubunda polifarmasi ile ilgili yapılmış nadir çalışmalardan olup, Aile hekimliğinde bu konuda yapılmış ilk çalışma olma özelliğine sahiptir. Anahtar Kelimeler: Polifarmasi, aile hekimliği asistanlığı, bilgi düzeyi, deprescribing