Tematik öğretim yaklaşımıyla ilkokul birinci sınıf öğrencilerinde çevresel farkındalık geliştirme: Eylem araştırması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Eğitim Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Elif Nisa Çeper

Danışman: Fatma Belgin Özaydınlı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada tematik öğretim yaklaşımına göre düzenlenmiş etkinlikler ile ilkokul birinci sınıf öğrencilerinde çevresel farkındalık geliştirmek amaçlanmıştır. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden eylem araştırmasına göre gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın uygulaması İstanbul ili Beşiktaş ilçesindeki bir özel okulun birinci sınıfında bulunan sekiz kız, altı oğlan çocuk olmak üzere toplam 14 öğrenciden oluşan bir sınıfta, 24 ders saatinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya başlamadan önce, eylem araştırmalarında konu seçimi kapsamında araştırmacı ve çalışma grubunun ilgileri üzerine yapılan ihtiyaç analizi ve gözlemler ile araştırma konusunun ve tematik öğretim yaklaşımına göre temanın "Bitkiler" olmasına karar verilmiştir. Ardından öğrencilerin araştırma öncesi çevresel farkındalıkları zihin haritası, "Canlı- Cansız Kart Eşleştirme" etkinliği ve yarı-yapılandırılmış görüşmeler ile tespit edilmiştir. Araştırma öncesi farkındalık sonuçlarına göre çevre eğitiminin amaçları, boyutları ve yaklaşımları göz önünde bulundurularak tematik öğretim yaklaşımına göre üçü Hayat Bilgisi, ikisi Görsel Sanatlar, ikisi Türkçe, biri Matematik, biri Müzik, biri Drama ve biri Serbest Etkinlikler Dersi Öğretim Programı kapsamında uygulanmak üzere toplam 11 etkinlik düzenlenmiştir. Etkinlikler uygulandıktan sonrasında öğrencilerin araştırma sonrası farkındalıklarını ortaya çıkarmak için tekrar çevre konulu zihin haritası çizdirilmiş, "Canlı Cansız Kart Eşleştirme" etkinliği yaptırılmış ve yarı-yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Veriler nitel araştırma yöntemine uygun olarak içerik analiziyle çözümlenmiştir. Araştırma soruları ışığında bulgular incelendiğinde, ilkokul birinci sınıf öğrencilerinin çevresel farkındalıklarında olumlu artışlar olduğu, öğrencilerin çevre, canlı-cansız ve bitki kavramlarına dair bilgi yanlışlıklarının düzeldiği, bitkilere, bitkilerin özelliklerine ve önemine dair farkındalıklarının geliştiği gözlenmiştir. Bu bağlamda tematik öğretim yaklaşımına göre düzenlenen çevre eğitimi etkinliklerinin öğrencilerin çevresel farkındalıklarında artış sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Tematik öğretim yaklaşımı, Çevre eğitimi, Çevresel farkındalık, Eylem araştırması, İlkokul öğretim programları