Korunma yöntemleri ile ilgili internetteki web sitelerinin verdikleri bilgilerin yetelilik düzeyi ve doğruluğu
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2012
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SENEM EKREM GEDİK
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): TUNCAY MÜGE ALVUR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç:Bu çalışmada; online ulaşılabilen , hormonlu korunma yöntemleri, RİA ve kondom hakkında bilgi veren internet sitelerinin içerdiği bilgilerin doğruluğu ve yeterlilik düzeyinin değerlendirilmesi amaçlandı.Gereç ve Yöntem: Türkiye'de en çok kullanılan beş arama motoru Google, Windows live, mynet. com, bing, wikipedia tarandı. Windows live, bilgi aranamadığı için, iptal edilerek yerine tıklama sıklığına göre altıncı arama motoru olan blogcu alındı. Her arama motoruna korunma yöntemleri, doğum kontrol hapı, doğum kontrol iğnesi, spiral, prezervatif, kondom kelimeleriyle girilerek, ilk beş sayfadaki siteler incelendi. Gebelikten korunma yöntemleriyle ilgili yabancı siteler, video, reklam içeren siteler alınmadı. KOK, minihap, enjektabl kontraseptifler, deri altı implantları, RİA, kondom ile ilgili karşımıza çıkan bilgiler etki mekanizması, avantajları, dezavantajları, endikasyoları, kontraendikasyonları, yan etkileri başlığı altında kaydedildi. Sitelerin incelenme ve güncellenme tarihleri, isimleri, yöneticileri, konu ile ilgili resim olup olmadığı, doktora yönlendirip yönlendirmediği kaydedildi. Etki mekanizmaları, avantajları, dezavantajları, yan etkileri Dünya Sağlık Örgütünün 2007 yılında yayınladığı aile planlaması kılavuzuna (Family Planning; Global Handbook for Providers 2007) göre, endikasyonları ve kontraendikasyonları ise kontraseptif kullanma kriterlerinin yer aldığı Dünya Sağlık Örgütünün 2009 yılında yayınladığı kılavuza (Medical eligibility criteria for contraceptive use, fourth edition, 2009) göre incelendi.Bulgular: Bu çalışmada en çok KOK ile ilgili bilgi veren siteye (83), en az minihapla ilgili bilgi veren siteye (28) ulaşılmıştır. İncelenen sitelerin yarısından fazlasının güncelleme tarihi bulunmaktaydı. Sitelerin yarıdan fazlası ziyaretçilerini sağlık kuruluşuna yönlendiriyordu. En çok implantla ilgili bilgi veren siteler (%79), ziyaretçilerini sağlık kuruluşuna yönlendiriyordu. Sitelerin yarıdan azında resim vardı. En çok resim KOK ile ilgili bilgi veren sitelerdeydi. (%37). En çok KOK ile ilgili bilgi veren sitelerin yöneticisi sağlıkçıydı (%52). Sitelerde korunma yöntemleri bazı açılardan değerlendirilmiyordu, bilgiler çoğunlukla doğruydu, yanlış oldukça azdı, çok fazla eksik bilgi vardı. Yöneticisi sağlıkçı olan sitelerde; en çok minihapların kontraendikasyonlarından (%84) bahsedilmiyordu, en fazla doğru bilgi minihapların etki mekanizmasında bulunmaktaydı (%100), en fazla yanlış bilgi %14 ile RİA'nın avantajlarındaydı, en fazla eksik kondomun avantajlarındaydı (%88). Yöneticisi belli olmayan sitelerde; en çok minihapların yan etkilerinden (%94) bahsedilmiyordu, en fazla doğru bilgi minihapların etki mekanizmasında bulunmaktaydı (%94), en fazla yanlış bilgi %20 ile enjektabl kontraseptiflerin uygulama biçimindeydi, en fazla eksik kondomun ve RİA'nın avantajlarında (%83) ve implantın uygulama biçiminde bulunmaktaydı (%83).Sonuç: Yöneticisi sağlıkçı olan ve belli olmayan web sitelerinin; hormonlu korunma yöntemleri, RİA ve kondom ile ilgili verdikleri bilgilerin çoğunluğu doğruydu, yanlış bilgiler az da olsa mevcuttu. Korunma yöntemlerinin bazı yönlerine hiç değinilmemişti. Ayrıca eksik bilgiler de vardı.