Tatil hizmetlerinde kişilerarası etkileşimin gösterişçi tüketim davranışı üzerindeki etkisi ve gelişmeleri kaçırma korkusunun rolü

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Turizm Fakültesi, Turizm İşletmeciliği, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUĞÇE YILDIRIM

Danışman: Bilsen Bilgili

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Gösterişçi tüketim, bireylerin sosyal hiyerarşide üst seviyelerde olan tüketicilerin tüketim davranışlarını gerçekleştirmeye çabalayarak, bu ürünlere sahip olarak toplumda üst düzeyde konumlanma, kimlik oluşturma aracı olarak kullanmak üzere gösterdikleri tüketim davranışıdır. Genellikle lüks kategoride olan bu ürünlerin fiyatı yüksek olduğu için, gelir düzeyi düşük olan tüketicilerin bu ürünlere yönelik taleplerinin düşmesi, daha düşük fiyatlı ekonomik ürünlere yönelmesi beklenmektedir. Ancak gösterişçi tüketim eğilimi nedeniyle gösterişçi tüketici olarak adlandırılan bu tüketiciler, beklenenin aksine daha lüks ürün, hizmet ve markaları tercih etmektedirler. Tüketicilerin bu tüketimden doyum sağlayabilmesi ve satın alma eylemine yönlenmesinde, ürünlerin işlevselliğinden ziyade sosyal çevre üzerinde oluşturduğu etki önemli rol oynamaktadır. Buradan hareketle, sosyal ortamlarda sözlü ya da görsel deneyim paylaşımı yüksek olan tatil hizmetlerinin de gösterişçi bir tüketim ürünü olabileceği düşünülmektedir. Dijital ortamlarda yapılan tatil hizmeti tüketiminin göstergesi olarak tatil anılarının paylaşılarak sergilenmesinde, kişilerarası etkileşimin etkisi mümkündür. Bu durumun tüketiciler de merak oluşturarak, tatil yerinde olup bitenleri gözden kaçırma korkusuna neden olabileceği öngörülmektedir. Bu araştırmada, tatil hizmetlerinde gösterişçi tüketim üzerinde kişilerarası etkileşimin etkisi olup olmadığını araştırılarak, bu etkide gelişmeleri kaçırma korkusunun rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın ana kütlesini tatil deneyimi yaşamış olan 18 yaş ve üzeri Türkiye'deki tatil amaçlı oluşturulmuş sosyal medya ortamlarındaki turist tüketiciler oluşturmaktadır. Araştırma verileri kolayda örneklem yöntemiyle anket aracılığıyla elde edilmiştir. Bu verilerin analizinden elde edilen bulgulara göre turist tüketicilerin tatil hizmetlerini gösterişçi tüketim amaçlı satın alma eğilimlerinin düşük olduğu, kişilerarası etkileşimin gösterişçi tüketim üzerinde etkili olduğu ancak, bu etkide gelişmeleri kaçırma korkusunun çok önemli bir rolü olduğu sonucuna ulaşılmıştır.