Etkinlik temelli öğretim yaklaşımıyla okul öncesi öğrencilerinde çevresel farkındalık geliştirme - eylem araştırması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Eğitim Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ebru Azime Erdem

Danışman: Fatma Belgin Özaydınlı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada, etkinlik temelli öğretim yaklaşımına dayalı olarak okul öncesi öğrencilerinde toprak kavramına yönelik çevresel farkındalığın geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden eylem araştırması modeli kullanılmıştır. Araştırma, Kocaeli ilinin Kartepe ilçesindeki bir devlet okulunun anasınıfında öğrenim gören 11 öğrenci ile yürütülmüştür. Eylem araştırmasına başlamadan önce uygulanacak çevre eğitiminin konusunu belirlemek amacıyla etkinlikler düzenlenmiş, elde edilen verilerin analizi sonucu konunun "Toprak" olmasına karar verilmiştir. Konu belirlenmesinin ardından öğrencilerin toprak konusundaki çevresel farkındalıkları, "Toprak ile İlgili Kart Eşleme" ve "Zihin Haritası" etkinlikleri ile tespit edilmiştir. Ön etkinliklerin sonuçları, okul öncesi dönem öğrencilerinin gelişim özellikleri ve ilgili alanyazın göz önünde bulundurularak toprağın yapısı, toprak çeşitleri, toprağın kullanım alanları, yaşamdaki görevleri, toprak kirliliği ve toprağın korunması başlıklarına yönelik olarak 11 kazanım belirlenmiştir. Belirlenen kazanımlar doğrultusunda etkinlik temelli öğretim ilkelerine dayanarak dokuz etkinlik tasarlanmıştır. Eylem planı kapsamında etkinlikler uygulandıktan sonra, öğrencilerin çevresel farkındalıklarını test etmek için öğrencilere kart eşleme ve zihin haritası oluşturma etkinlikleri tekrarlanmıştır. Veriler nitel araştırma yöntemine uygun olarak içerik analiziyle çözümlenmiştir. Araştırma soruları ışığında bulgular incelendiğinde, okul öncesi dönem öğrencilerinin çevresel farkındalıklarında olumlu artışlar olduğu, öğrencilerin toprak konusuna yönelik kavram yanılgılarının/yanlışlarının düzeldiği ve toprağın önemine dair farkındalıklarının oluştuğu gözlemlenmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda etkinlik temelli öğretime göre düzenlenen çevre eğitimi etkinliklerinin öğrencilerin çevresel farkındalıklarını geliştirmede etkili olduğu söylenebilir. Bu bağlamda araştırmacı, eğitimci ve program geliştirme uzmanlarına araştırmanın; okul öncesi dönemde çevre eğitimi programlarının hazırlanmasında, düzenlenmesinde ve uygulanmasında model olarak kullanılması, farklı değişkenlerin sürece dahil edilerek öğretimin etkililiğinin incelenmesi, boylamsal çalışmalarla öğretimin öğrencilerin çevresel farkındalıklarına etkisinin incelenmesi önerilebilir.