Sıçanlarda pasif sakınma ve yükseltilmiş artı labirent testinde imipramin, fluvoksamin, tianeptin ve moklobemidin öğrenme ve bellek üzerine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FARMAKOLOJİ VE KLİNİK FARMOKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2008
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEMİL SELCEN GÖÇMEZ
Danışman: Bekir Faruk Erden
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Depresyondaki birçok hastada bilişsel bozukluklar bulunmaktadır. Bu bozuklukların bazı antidepresanların kronik kullanımı ile düzelebildiğini gösteren birçok çalışma bulunmakla birlikte, aksi yönde bulgular da vardır. Bu nedenle çalışmamızda imipramin (trisiklik bir antidepresan), fluvoksamin (selektif serotonin gerialım inhibitörü bir antidepresan), tianeptin (atipik bir antidepresan) ve moklobemid (reversibl MAO A inhibitörü bir antidepresan) gibi seçilmiş bazı antidepresanların sıçanlarda öğrenme ve bellek üzerindeki etkilerini iki farklı metodla araştırmayı amaçladık. 200-250 g ağırlığında 154 adet erişkin erkek Wistar albino sıçan beş gruba ayrıldı. Sıçanlara 14 gün süreyle imipramin (10 mg/kg, intraperitoneal, ip), fluvoksamin (10 mg/kg, ip), tianeptin (10 mg/kg, ip), moklobemid (20 mg/kg, ip) veya serum fizyolojik uygulanarak pasif sakınma ve yükseltilmiş artı labirent testlerinde öğrenme ve bellek üzerine etkileri araştırıldı. Testlerden önce ilaçların deneklerin lokomotor aktivitelerini bozup bozmadığı test edildi.Grupların hiçbirinde, kontrol grubuyla karşılaştırıldığında lokomotor aktivitede istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı. Fluvoksaminin bellek üzerine herhangi bir etkisi gözlemlenmezken, imipraminin her iki testte de belleği bozduğu saptandı (p<0.05). Moklobemid ve tianeptin uygulanan hayvan grubunun pasif sakınma testindeki retansiyon süreleri, kontrol grubundan anlamlı olarak uzun bulundu (p<0.05). Ayrıca moklobemid uygulanan hayvanlarda, yükseltilmiş artı labirent testinde geçiş süresi kısalmasının yüzdesi anlamlı olarak arttı (p<0.05). Sonuç olarak imipraminin bellek bozucu etkisinin antikolinerjik etkinliğinden kaynaklanabileceği düşünüldü. Tianeptin ve moklobemidin bellek fonksiyonlarını artırıcı etkileri ise, bu ilaçların nörotrofik faktörler ve nörojenezis üzerindeki pozitif etkinliklerine bağlı olarak açıklanabilir. Ancak bu bulguların desteklenmesi için ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.