Hazır beyan sistemi kullanımı ve sistemde görülen aksaklıklara yönelik çözüm önerileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KADİR GENÇ
Danışman: Sami Karacan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Hazır beyan sistemi; T.C. Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından hayata geçirilmiş, vergi mükelleflerinin yükümlülüklerini dijital ortamlarda yerine getirebilmelerine olanak sağlayan elektronik bir yazılımdır. Günümüzde yaşanan teknolojik gelişimler sayesinde, hayatın her alanında olduğu gibi resmi işlemlerin takibinde de geleneksel yaklaşımlar yerlerini elektronik sistemlere dolayısı ile e-belge olarak tanımlayabileceğimiz sistemlere devretmektedir. Bu süreçlerin bir getirisi olarak Gelir İdaresi Başkanlığı da vergi beyanname süreçlerini mükellefleri adına daha hızlı, kolay ulaşılabilir ve güvenli dijital ortamlara taşıyarak, internet üzerinden ulaşılacak şekilde hayata geçirdiği hazır beyan sistemi ile özellikle zaman açısından büyük avantajlar sağlamıştır. Gelir İdaresinin mükelleflere faydalanabilmesi için elektronik alt yapıları güçlendirmesi mükellef memnuniyetini artırıcı yönde etkisi olmuştur. İşlemlerin teknolojik ortamda sağlıklı ve güvenilir bir şekilde oluşturulmasının Gelir İdaresi tarafından kolaylaştırılması mükellefleri beyan vermeye teşvik etmiştir. Beyana tabi gelirler ile ilgili tüm verileri gerek nüfus idaresi T.C. kimlik sistemi kanalıyla gerekse bankalar, tapu daireleri, elektrik, doğalgaz, su firmaları hatta sosyal güvenlik kurumu gibi kuruluşlardan alarak bir araya getiren sistem; bu bilgiler kapsamında mükellef adına oluşturduğu beyannameyi elektronik ortama işlemekte ve onaya sunmaktadır. Vergi mükellefinin gerekli kontrol ve düzenlemeleri yapabilmesine olanak sağlayan sistem son onay sonrası nihai tahakkuk belgesini oluşturarak, ödeme yapılması için dijital sisteme yüklemektedir. Hazır beyan sistemi kullanım zorunluluğu olan bir sistem değildir. Ancak gerek zaman gerek hız ve kullanım kolaylığı açısından kullanıcısına büyük avantajlar sağlamakta ayrıca ülke çıkarları açısından da vergi sisteminin bir otomasyon sistemi üzerinden modern ve teknolojik yöntemlerle takibine olanak sunmaktadır. Bu uygulama sonucu beyanname sayısı ve vergi tahsilatı artmıştır.