Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı ve beden algısı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELEK HÜR
Danışman: Tuncay Müge Alvur
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Dijitalleşme çağımızın en büyük kolaylıklarını hayatımıza getirirken eş zamanlı olarak beraberinde bazı komplikasyonları da getirmektedir. Gençler arasında son yıllarda çok yaygınlaşan sosyal medya bağımlılığı, kişilerin beden algısını etkileyebilmektedir. Araştırmamızda gençlerdeki sosyal medya bağımlılığının beden algısı ile ilişkisini incelemeyi amaçladık. Materyal ve Metod: Çalışmamız 2022-2023 eğitim öğretim yılında Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencilerinin tamamına ulaşmak hedeflendi. Toplam 1751 öğrenciden 747 öğrenci çalışmamıza katıldı. Araştırmamızda Şahin ve Yağcı (2017) tarafından sosyal medya bağımlılığını saptamak amacı ile geliştirilmiş olan 'Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği-Yetişkin Formu' kullanıldı. Beden algısı verileri için 1953 yılında Secord ve Jourand tarafından geliştirilip, Türkçe geçerlik ve güvenilirlik çalışmaları 1989 yılında Hovardaoğlu tarafından yapılmış olan 'Beden Algısı Ölçeği' kullanıldı. İstatistiksel değerlendirme, IBM SPSS 20.0 (IBM Corp., Armonk, NY, USA) paket programı kullanılmıştır. Verilerin Normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov Testi/Shapiro Wilk testi ile değerlendirildi. Gruplar arasındaki farklılık normal dağılıma sahip olan nümerik değişkenlerde normal dağılıma sahip olmayan nümerik değişkenler için Mann Whitney U Testi, Kruskal Wallis testi ile belirlendi. Gruplar arası farklılıkları değerlendirmek amacı ile kategorik değişkenlerde Fisher's Exact ki kare testi kullanıldı. Nümerik Değişkenler arasındaki ilişki Spearman Korelasyon Analizi ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmamıza katılan öğrencilerin 425'i (%56,8) kadın, 322'si (%43,1) erkektir. Katılımcıların yaş ortalaması 21,29±2, BMİ ortalaması 22,69±3,41 olarak saptanmıştır. Katılımcıların %23,5'inin BMI değerinin 25'in üstünde olduğu saptanmıştır. Öğrencilerin %54,7'sinin kilosundan memnun olmadığı saptanmıştır. Öğrencilerin fiziksel %28,1'inin fiziksel görünümünden memnun olmadığı saptanmıştır. Katılımcıların 36'sının (%4,8) beğenmedikleri bir fiziksel özelliği için cerrahi operasyon yaptırdığı, 19'unun (%2,5'inin) beğenmediği bir fiziksel özelliğiniz için medikal estetik tedavi uygulattığı saptanmıştır. Katılımcıların %94,7'si sosyal medya hesabı olduğu saptanmıştır. Öğrenciler arasında en sık kullanılan sosyal medya platformu Instagram'dı (%59,3). Gençlerin %10,7'si photoshop tarzı fotoğraf düzenleme/iyileştirme amaçlı program kullandığı saptanmıştır. Reklamların ve sosyal medya uygulamalarının kişilerin beden algısını etkilediğini düşünen öğrencilerin oranı %83,5'ti. Günde ortalama sosyal medyada geçirilen süre 172,61±88,69 dakikaydı. Sosyal medya bağımlılık ölçeği ile beden algı ölçeği arasında istatistiksel olarak anlamı önemsiz ve negatif korelasyon saptanmıştır (p<0,001 r=-0,197). Sonuç: Araştırmamızda sosyal medya bağımlılığı arttıkça beden algısında negatif bir zayıf bir korelasyon mevcuttu. Sosyal medya bağımlılığı ölçeklerinin genel olarak sosyal medyaların kullanım amaçları ve sanal ortamların ne kadar yüzeysel veya derinlemesine kullanıldığını ölçebilecek farklı araştırmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Sosyal Medya, Beden Algısı, Sosyal Medya Bağımlılığı