2000 yılından günümüze gişe filmlerinin senaryolarının incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERYEM ŞAHİN

Danışman: Sema Göktaş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında, 2000 yılından itibaren üretiminde büyük bir artış görülen gişe filmlerinin senaryo yapılarının incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın birinci bölümü, "gişe filmi" kavramının ortaya çıkışı, kavramın tarihçesi ve gişe filmlerinin temel ögelerini ele almaktadır. Kavram, ülkemizde 1950'li yıllardan itibaren kullanılmaya başlanmıştır. Ülkemizde ticari sinema, tarihi boyunca, popüler roman ve tiyatro oyunlarını, seyircinin dini ve milli duygularına seslenen konuları, gündemin sansasyonel olaylarını kaynak olarak kullanmıştır. Özellikle Yeşilçam sineması, melodram ve güldürülerle büyük kitleleri yakalamayı başarmıştır. Yeşilçam'ın çöküşünden sonra film üretiminde ciddi bir azalma görülür. Seyirci uzun yıllar sinema salonlarında, Hollywood filmlerini izlemek durumunda kalmıştır. 2000'li yıllarda Yeşilçam'da olduğu gibi ticari sinema, yeniden altın çağını yaşamaya başlamış, yerli filmler, Hollywood filmlerinin gişe rakamlarını geçmeye başlamıştır. Gişe filmi üretiminde hangi yolların izlendiği, hangi ögelerin öne çıktığı çalışmanın birinci bölümünde ele alınmış; gişe filmlerinin temel ögelerinden senaryo daha detaylı bir biçimde incelenmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde, dönemin popüler türleri ele alınmıştır. Komedi türündeki filmler "tip üzerinden ilerleyen", "aile komedileri" ve "tür parodileri" olarak sınıflandırılarak ele alınmıştır. Komedi, dram/melodram ve korku türünden seçilen, Recep İvedik (2008), G.O.R.A (2004), Aile Arasında (2017), Kurtlar Vadisi Irak (2006), Dabbe (2006) filmlerinin senaryoları klasik analiz yöntemiyle incelenmiştir. Büyük bir kitleyi yakalama amacını taşıyan filmlerde, karmaşık senaryolardan uzak durulduğu; basit ve kolay anlaşılır hikâyelerin tercih edildiği gözlenmiştir. Filmlerin, seyircinin alışık olduğu biçimde Hollywood ve Yeşilçam geleneğini taşıdığı, konu ve ögelerin dönemine uygun biçimde güncelleştirildiği görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Gişe Filmi, Ticari Sinema, Senaryo. Yeşilçam. Hollywood.