Türk Popülasyonunda Kronik Rinosinüzit Hastalarında Radyografik Hastalık Yaygınlığı ile Hayat Kalitesinin Korelasyonu
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DOĞUKAAN RUHİ AKTÜRK
Danışman: Atılay Yaylacı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
giriş ve amaç: Kronik rinosinüzitte (KRS) radyolojik hastalık yaygınlığı ile yaşam kalitesi ilişkisi her zaman paralel seyretmeyebilir. Bu çalışmada primer yaygın KRS olgularında radyolojik hastalık yaygınlığı ile hasta bildirimli sonuç ölçütleri arasındaki ilişkinin; radyolojik tutulum paterni, SNOT-22 alt alanları, tekil semptomlar ve endotip alt grupları düzeyinde değerlendirilmesi amaçlandı.
gereç ve yöntem: 2020-2025 yılları arasında endoskopik sinüs cerrahisi uygulanan hastalar retrospektif olarak incelendi. Primer yaygın KRS tanısı olan erişkin hastalar belirlendi. Demografik ve klinik veriler var/yok şeklinde kaydedildi. Radyolojik hastalık yaygınlığı paranazal sinüs bilgisayarlı tomografilerinde Lund-Mackay (LM) toplam skoru, anterior, posterior ve etmoid alt skorları ile etmoid/maksiller oranı kullanılarak değerlendirildi. Yaşam kalitesi SNOT-22 toplam skoru, alt alan skorları ve tekil semptomlar ile incelendi. Endotiplendirme histopatolojik doku eozinofilisine göre yapıldı; ≥10 eozinofil/BBA eozinofilik KRS olarak kabul edildi. Korelasyonlar Spearman analiziyle değerlendirildi.
bulgular: Taranan 730 hasta arasından çalışma kriterlerine uyan 112 hasta çalışmaya dahil edildi. Olguların yaş ortalaması 48,02±13,83 yıl (18-82), 77’si (%68,8) erkekti. Hastaların 74’ü (%66,1) eozinofilik KRS idi. Tüm olgularda medyan LM skoru 18,00, medyan SNOT-22 skoru 58,50 idi. Korelasyon analizinde, hem tüm olgularda hem de endotip alt gruplarında toplam LM ile toplam SNOT-22 arasında zayıf fakat istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptandı. Tüm olgularda ve eozinofilik-olmayan KRS grubunda SNOT-22 nazal semptom alanı, toplam LM ve posterior LM skorlarıyla tutarlı ilişki gösterdi. Tekil semptom düzeyinde koku/tat almada azalma LM skorlarıyla tutarlı ilişkili bulundu.
sonuç: KRS yönetiminde yalnızca toplam LM ve SNOT-22 skorları yerine anatomik tutulum paternleri, SNOT-22 alt alanları ve belirli tekil semptomların birlikte ele alınması daha bütüncül bir klinik yaklaşım sağlayabilir.
anahtar sözcükler: Kronik rinosinüzit, bilgisayarlı tomografi, Lund-Mackay, SNOT-22, eozinofili