Hâris b. Ebû Üsâme ve hadisçiliği

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TEMEL İSLAM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMRAH YILMAZ

Danışman: Mehmet Ayhan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada hicrî III. yüzyılın önemli muhaddislerinden Hâris b. Ebû Üsâme'nin hayatı, ilmî şahsiyeti, hadisçiliği ve eserleri incelenmiş; özellikle onun en önemli eseri olan el-Müsned üzerinde durulmuştur. Hâris'in erken yaşta başladığı ilim tahsili, uzun ömrü, güvenilir bir râvî olarak kabul edilmesi ve âlî isnadlara sahip olması, hem kendisini hem de eserini hadis ilmi açısından değerli kılmaktadır. Çalışmada, el-Müsned'in güvenilirliği, rivayetlerine ulaşabildiğimiz eserler ve muhtevası ayrıntılı biçimde değerlendirilmiş; ayrıca eserin sonraki hadis çalışmaları üzerindeki etkisi ele alınmıştır. Habîbürrahman el-A'zamî tarafından keşfedilip Mes'ud Ahmed A'zamî'nin gayretleriyle neşredilen el-Müsned'in, hadislerin güvenilirlik derecelerinin belirlenmesine, diğer hadis kaynaklarıyla mukayesesine ve esbâbü vürûdi'l-hadîs alanına önemli katkılar sağladığı tespit edilmiştir. Ayrıca eserin Ahmed b. Hanbel'in el-Müsned'i ile karşılaştırılarak bir analizi de yapılmıştır.