Kocaeli/Kartepe Ertuğrulgazi Anadolu Lisesi öğrencilerinin vücut kitle indeksinin ruhsal durum ve benlik saygısı üzerine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BEYZA NUR YILMAZ
Danışman: Tuncay Müge Alvur
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Yetişkin çağa geçiş evresi olan adölesan dönem şüphesiz sağlıklı yaşamın temellerinin atıldığı önemli dönemlerden birisidir. Giderek artan sıklıkta görülen adölesan ve çocukluk çağı obezitesi önemli bir halk sağlığı sorunu oluşturmaktadır. Çocukluk çağı obezitesi; ileride erişkin obezitesi olarak devam etmesi, komplikasyonlara bağlı morbidite ve mortalitede ciddi artışlar yaşanması ve en önemlisi de çoğunlukla önlenebilir olması nedeniyle önem verilmesi gereken bir sağlık sorunudur. Özellikle erişkinliğe geçiş evresi olan adölesan dönemde fazla kilo ve obezite psikolojik ve sosyal problemlere yol açabilmektedir. Bu çalışma ile katılımcıların kilo ve boyları ölçülerek hesaplanan vücut kitle indeksinin ruhsal durum ve benlik saygısı üzerindeki etkilerini ortaya koymayı amaçladık. Yöntem: Araştırmamız kesitsel-tanımlayıcı tipte bir anket çalışmasıdır. 15 Aralık 2022 - 20 Ocak 2023 tarihleri arasında Kocaeli/Kartepe Ertuğrulgazi Anadolu Lisesi öğrencilerine uygulanmıştır. 229 öğrencinin katıldığı çalışmamızın ilk bölümünde demografik bilgiler, ikinci bölümünde genel sağlık durumu, mevcut ruhsal durum, vücut ölçüleri memnuniyet durumu ve okul başarısı düzeyi puanlama soruları, üçüncü bölümde benlik saygısı tarama soruları, dördüncü bölümde ise ruhsal durum tarama soruları yer almaktadır. İstatistiksel değerlendirme istatistik paket programları ile yapılmıştır. Bulgular: Çalışmamıza katılan 229 öğrencinin %54,1'i kız, %45,9'u erkek cinsiyettedir. Katılımcıların yaş ortalaması 15,42 yıl, ortanca değeri 15 yıldır. (min:14, max:18) Katılımcıların %19,2'si 9. sınıf, %30,1'i 10. sınıf, %36,2'si 11. sınıf, %14,5'i 12. sınıfta eğitim görmektedir. Katılımcıların VKİ ortalaması 21,30 kg/m2, ortanca değeri 20,83 kg/m2'dir. (min: 15,9 kg/m2; max: 32,38 kg/m2) Katılımcıların %10,5'i zayıf, %72,1'i normal kilolu, %8,7'si fazla kilolu, %8,7'si de obez saptanmıştır. VKİ'nin cinsiyet (p: 0,111) ve sınıflara göre dağılımında (p: 0,074) anlamlı bir fark saptanmamıştır. Normal kilolu öğrencilerin vücut ölçüleri memnuniyet düzeyi diğer gruplardan yüksek saptanmıştır. Obez ve fazla kilolu öğrencilerin vücut ölçüleri memnuniyet düzeyi normal kilolu öğrencilerden anlamlı derecede düşük saptanmıştır. (sırasıyla p: 0,002; p: 0,005) Obez öğrencilerin kendine güven ve benlik saygısı düzeyi normal kilolu öğrencilere kıyasla anlamlı derecede düşük saptanmıştır. (p: 0,047; p: 0,001) Gruplar arası anlamlı farklılık saptanan depresyon tarama sorularında genellikle fazla kilolu ve obez öğrencilerin aldıkları puanlar daha yüksek, depresif belirti sıklığı daha fazla saptanmıştır. Normal kilolu öğrenciler tüm gruplara kıyasla daha düşük puan ortalamasına sahiptir. Normal kilolu öğrencilerde depresif belirti sıklığı daha az saptanmıştır. (p: 0,037; p: 0,004; p: 0,048; p: 0,040) Sonuç: Araştırma sonuçlarımız ve literatürdeki veriler göstermektedir ki; VKİ ile damgalanma korkusu, benlik saygısı ve ruhsal durum arasında ilişki mevcuttur. Gerek araştırmanın yöntemi, gerekse çalışmanın kısıtlı bir evrende yapılması sebebi ile bu ilişkilerin nedensel olup olmadığını söylemek zordur. Anahtar Kelimeler: Adölesan obezitesi, Çocukluk çağı obezitesi, Vücut Kitle İndeksi, Benlik saygısı, Ruhsal durum, Depresif belirti