Bourdieu’nun Alan Teorisi Bağlamında Politik Alanın Simgesel Boyutu


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Halil İbrahim Özkan

Danışman: Tuba Kancı Doğan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bourdieu'nün Alan Teorisi içinde kendine yer bulan ve ihtilaflı ilişkiler ile karakterize olmuş politik alan, gerçekliğin en fazla manipüle edildiği alanlardan biridir. Politik alan, fiziksel ve simgesel gerçeklik boyutlarını aynı anda kendinde taşır. Fiziksel dünyada, failler, eylemler ve yapılarla var olur. Fiziksel dünyayı belli biçimlere yoran bilişsel kategorilerle de simgesellik kazanır. Politik alan, çok katmanlı ilişkilerin gerçekleştiği, tahakkümün ve özgürlüğün birbiri ile var olabildiği bir yerdir. O, ayrımı ve tekliği kendinde barındırır. Politik alan, içinde eyleyen failleri ise uzlaşmazlık konusunda uzlaştırır. Kendine has değerlere, normlara, eğilimlere, aktörlere ve çıkarlara sahiptir. Politik alan, bir yandan güç ilişkileri dolayısıyla statükoyu var ederken, öte yandan değişim imkanını da destekler. Politik alanın simgeselliği, Bourdieu'nün toplumsal kuramından hareketle, onun yaptığı ontolojik ve epistemolojik analizler ekseninde ele alınmaktadır. Bourdieu'nün simgesel alan, simgesel güç, simgesel sermaye ve simgesel şiddet gibi kavramlarında beliren simgesellik, onun en çok dil ile açıkladığı bir tür uzamlar bütünüdür. Simgesellik, alan içinde dolaşan bir enerjidir. Bu tezde, politik alanın simgeselliği esasen modernitede sorunsallaştırılmış ancak köken bakımından Eski Yunan'a dayandırılmıştır. Çalışmanın konusu, politik alan olarak beliren politik mücadele ve güç alanlarındaki iktidar ilişkileri kültürüdür. Bu doğrultuda birinci bölümde Bourdieu'nün temel kavramları dahilinde politik alan, simge ve simgesellik kavramlarıyla bir arada konu edilmiştir. İkinci bölümde, politik alanın içeriği fail-eylem-yapı üçgeninde politik olana getirilen açıklamalar nezdinde tartışılmıştır. Üçüncü ve son bölümde ise modern politik alanların manipüle edilmiş gerçeklikleri olarak doksik yükler ele alınmıştır. Anahtar Kelimeler: Bourdieu, politik alan, simgesellik, doxa.