Primer mitral valv prolapsuslu çocuk ve adölesanların klinik ve ekokardiyografik seyri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA ÖZOĞLU
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Tuncay Müge Alvur
Eş Danışman: Abdulkadır Babaoğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çocukluk yaş grubunda primer mitral valv prolapsusu (MVP) tanılı hastaların uzun dönem izleminde prolapsusun ve eşlik eden mitral yetersizliğin seyri ve zaman içinde değişimine ait veriler sınırlıdır. Bu çalışmada prolapsus ve kapak yetersizliğinin yıllık ilerleme/değişim derecesi ile bunların prediktif faktörleri belirlenmiştir. Böylelikle primer MVP'li çocukların uzun dönem takip sonuçlarının belirlenmesi bu konudaki tartışmalara ışık tutacaktır. Yöntem: Çalışmamızda Temmuz 2005-Kasım 2019 tarihleri arasında Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Kardiyoloji Polikliniği tarafından mitral valv prolapsusu tanısıyla izlenen olgular geriye dönük olarak incelenmiştir. Mitral valv prolapsusu tanısı için ölçüt olarak M-mod ekokardiyografik incelemede sistolde mitral kapağın 2 mm ve üzerinde sol atriyuma doğru çökmesi kullanılmıştır. Ek konjenital kalp hastalığı, diğer kronik hastalıklar ve genetik sendromlar çalışma dışında bırakılmıştır. Olguların yakınma, fizik muayene ve oksolojik inceleme, elektrokardiyografi (EKG), ekokardiyografi ve 24-saatlik ritim Holter EKG incelemelerine hastane kayıt dosyalarından ulaşılmıştır. Ekokardiyografik verilerle prolapsus ve kapak yetersizliğinin yıllık değişim derecesi ve bunların prediktif faktörlerinin belirlenmesi planlanmıştır. Bulgular: Primer MVP tanılı 245 hastamızın takip süresi ortancası 3,7 yıldır. Hastaların 189'u kız (%77), 56'sı erkek (%23) ve kız:erkek oranı 3,4:1 dir. Hastalarımızın tanı yaşı ortancaları 10,0 (7,0-13,0), yaş ortancaları 16,0 (12,0-19,0) yıl olarak bulunmuştur. Çalışmamızda aynı tarihler arasında herhangi bir nedenle çocuk kardiyoloji polikliniğine başvuran hasta kayıtları dikkate alındığında prevelans %3 olarak bulunmuştur. Hastaların en sık başvuru nedeninin göğüs ağrısı yakınması olduğu görülmüştür. Kontrol muayenelerinde ise hastaların çoğu yakınmasızdır. Dosya kayıtlarında semptoma ait bilgi bulunan 185 hastanın 82'sinde (%44,3) başvuru anında göğüs ağrısı yakınması varken, kontrol muayenesinde 162 hasta (%87,6) yakınmasızdır. Hastaların %10,8'inde göğüs-iskelet bozuklukları mevcuttur. Dinleme bugularından geç-sistolik üfürüm ve/veya mid-sistolik klik 109 hastada (%58,9) saptanırken 76 hastada (%41,1) dinleme bulgusu yoktur. 23 hastanın (%13,9) EKG'lerinde ST-T değişikliği vardı. 24-saatlik ritim Holter EKG ile takip edilen 82 hastadan 45'i (%54,9) normal bulgulara sahipken, 37 hastada (%45,1) çeşitli derecelerde aritmi saptanmıştır. Hastalarımızda takipleri boyunca en sık hem ön hem arka yaprakçık prolapsusu saptanmıştır. İlk ekokardiyografik incelemelerinde hastaların 126'sında (%51,4) hem ön hem arka yaprakçık prolapsusu görülürken; son ekokardiyografik incelemelerinde ise 142'sinde (%58) hem ön hem arka yaprakçık prolapsusu görülmüştür. Ekokardiyografi raporlarında mitral kapak yaprakçıklarının kalınlık ölçümü yer alan hastaların, ilk ekokardiyografilerindeki ön yaprakçık kalınlıklarının ortancaları 3,7 mm iken son ekokardiyografilerinde 4,9 mm; arka yaprakçıklarının kalınlıklarının ortancaları 4,0 mm iken 4,5 mm olarak ölçülmüştür. Yapılan ilk ekokardiyografilerde 245 hastanın 194'ünde (%79,2) mitral yetersizliği varken, son kontrollerde 219 hastada (%89,4) mitral yetersizliği saptanmıştır. Çalışmamızda takipleri boyunca 131 hastanın (%53,4) mitral yetersizlik derecesi aynı kalırken 71 hastanın (%29) mitral yetersizlik derecesinde ilerleme, 43 hastada (%17,6) gerileme görülmüştür. Çalışmamızda MVP ve MVP'ye bağlı gelişen mitral yetersizliğin seyrinde etki eden faktörler lojistik regresyon analizinde yaş, tanı yaşı ve takip süresi olarak saptanmıştır. Buna göre çalışmamızda hastaların tanı yaşı ve takip süresi arttıkça mitral yetersizliklerinin ilerlediği gözlemlenmiştir. Çalışmamız, erken tanının primer MVP'li çocuklarda büyük bir öneme sahip olduğunu kanıtlamaktadır. Yapılan ROC analizlerinde, mitral kapak arka yaprakçık kalınlıkları %83 duyarlılık ve %59 özgüllük değerlerinin bulunduğu 3,7 mm (AUC 0,73 birim2) ve takip süresi %62 duyarlılık ve %58 özgüllük değerlerinin bulunduğu 3,6 yıl (AUC 0,60 birim2) olan çocuklarda, mitral yetersizliklerinin ilerleyeceği öngörülmektedir. Sonuç: Primer MVP, çocuklarda nadir görülmeyen bir kalp kapak hastalığıdır. Bilinen veya şüpheli kalp kapak hastalığı olan tüm hastalardan dikkatli bir öykü alınmalı ve fizik muayene yapılmalıdır. Birinci basamak hekimleri olarak, ileri inceleme ve transtorasik ekokardiyografi için mutlaka pediatrik kardiyoloji hekimleri ile temasta bulunulmalıdır. Primer MVP'nin prognozu çocuk ve adölesanlarda genellikle iyi seyirlidir. Ancak çalışmamızda hastaların %29' unun mitral kapak yetersizliğinde kötüleşme saptanması nedeniyle, bu yaş grubunda klinik ve ekokardiyografik izlem halen büyük önem taşımaktadır. Ayrıca çalışmamızda hastaların tanı yaşı ve takip süresi arttıkça mitral yetersizliklerinin ilerlediği gözlemlenmiştir. Buna göre erken tanı, primer MVP'li çocuklarda önemini korumaya devam etmektedir. Anahtar kelimeler: primer mitral kapak prolapsusu, mitral yetersizliği, klinik izlem, doğal seyir, ekokardiyografi, çocuk, adölesan