Astrofiziksel Enerjilerde 121Sb İzotopunun Alfa Yakalama Reaksiyon Tesir Kesitleri ve Reaksiyon Hızlarının Hesaplanması

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUZAFFER EROĞLU

Danışman: Recep Taygun Güray

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yüksek Coulomb bariyerine sahip olduklarından ve reaksiyonlarının enerji üretememesinden dolayı, ağır çekirdeklerin (A>60) hemen hepsi nötron yakalama reaksiyonları ile üretilir. Nötron yakalama reaksiyonları ile üretilemeyen, kararlılık eğrisinin protonca zengin tarafında yer alan yaklaşık 35 tane kararlı izotop "p çekirdeği" olarak adlandırılır. Güneş sisteminde s ve r proses çekirdekleri ile aynı kütle bölgesinde bulunan p çekirdeklerinin bollukları yaklaşık 100 kat daha düşüktür ve dolayısıyla deneysel çalışmalar daha azdır. Mevcut deneysel ölçümler astrofiziksel enerji aralığını kapsamadığından astrofiziksel enerjilerdeki tesir kesitlerini tahmin edebilmek için detaylı teorik çalışma yapılmalıdır. Bu nedenle, optik potansiyel, seviye yoğunluğu ve gama ışını kuvvet fonksiyonunun farklı modelleri dikkate alınmalıdır. Bu çalışmada Hauser Feshbach istatistiksel model hesaplamalarını kullanan TALYS 1.96 bilgisayar kodu kullanarak 121Sb(α,γ)125I reaksiyonunun tesir kesitleri ve reaksiyon hızları incelenmiştir. Bu parametrelerin reaksiyon tesir kesitlerine duyarlılıklarını araştırmak için, 432 tane model kodu hesaplandı ve literatürde dokuz enerjide ölçülen deneysel değerlerle karşılaştırıldı. En iyi model kombinasyonları eşik mantık birimi yöntemi kullanılarak belirlendi. Reaksiyon hızları, ölçümlerle en uyumlu iki girdi parametre seti ile belirlendi ve reaksiyon hızı veri tabanları olan STARLIB ve REACLIB ile karşılaştırıldı.