Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi hastane personelinin sosyal medya bağımlılığı ile dikkat eksikliği ve hiperaktivite belirtileri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZLEM ASLAN
Danışman: Tuncay Müge Alvur
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Araştırmanın tipi kesitsel olarak planlanmıştır. Bu araştırma; 1. Kocaeli üniversitesi hastanesi personelinde, sağlıklı populasyonda sosyal medya bağımlılığı yaygınlığını saptamak, 2. Kocaeli üniversitesi hastane personelinde, sağlıklı populasyonda dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu belirti sıklığını saptamak, 3. Sosyal medya bağımlılığını etkileyen/ilişkili faktörler saptamak, 4. Sosyal medya bağımlılığı ile dikkat eksikliği ve hiperaktivite belirtileri arasındaki ilişkiyi saptamak amacıyla bu çalışma tasarlanmıştır. 2. Yöntem Çalışma Nisan 2019 - Temmuz 2019 tarihleri arasında Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi hastanesi personelleri(temizlik personeli, güvenlik, hemşire, hekim ve diğer) arasında gerçekleştirilmiştir. 220 personele ulaşılması amaçlanmış ve 224 kişi değerlendirilmiştir. Personellere, yetişkinlere yönelik sosyodemografik özellikler formu(25 soru), sosyal medya bağımlılığı ölçeği(41 soru) ve yetişkin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu kendi bildirim ölçeğinden(48 soru) oluşan 114 soruluk bir anket uygulanmıştır Sosyal medya kullanım amaçları 4 grupta toplanmıştır. 1. Grup arkadaşlık, sosyalleşme, iletişimdir. 2. Grup gündem takibi, bilgi edinme, haberleşme, araştırma, meraktır. 3. Grup boş zaman, vakit geçirme, can sıkıntısı, alışkanlıktır. 4. Grup eğlence, film izlemek, video izlemek, müzik dinlemek, oyun oynamak, fotoğraf paylaşmak, alışveriş ve ticarettir. Ve veri analizinde ilk sıradaki sosyal medya kullanımı göz önünde bulundurulmuştur. Sosyal Medya Bağımlılığı meşguliyet faktörü 12(1-12. sorular), duygu durum faktörü 5(13-17. sorular), tekrarlama faktörü 5(18-22.sorular) ve çatışma faktörü (23-41. sorular) alt boyutlarından olmuşmaktadır. Erişkin dikkat eksikliği ve hiperaktivite ölçeği; dikkat eksikliği bölümü, aşırı hareketlilik/dürtüsellik bölümü ve DEHB ile ilgili özellikler ve sorunlar bölümünden oluşmaktadır. İstatistiksel değerlendirme IBM SPSS 22.0 paket programı ile yapıldı. Verilerin değerlendirilmesinde yüzde, ortalama, standart sapma kullanıldı. Normal dağılıma uygunluk Kolmogorov-Smirnov Testi ile değerlendirildi. Nümerik değişkenler ortalama±standart sapma, kategorik değişkenler ise frekans (yüzde) olarak verildi. Kategorik değişkenler arasındaki ilişkiler Ki-kare analizi ile değerlendirildi. Nümerik değişkenler arasındaki ilişkilerin analizinde normal dağılım varsayımı sağlanmadığından Spearman korelasyon analizi kullanıldı. İki yönlü hipotezlerin testi için p<0.05 istatistiksel önemlilik için yeterli kabul edildi. 3.Bulgular Sosyal medya bağımlılığı ölçeği değerlendirildiğinde bağımlılığı olanlar sağlıklı populasyonun %43,7s'ini oluşturmaktadır. Sosyal medya bağımlılığı ölçeği düzeyleri; bağımlılık yok % 47,3; az bağımlı % 32,1 bulunmuştur. DEHB ölçeği %31,3 ile hafif düzey, %54,5 ile orta düzey, %14,3 ile yüksek düzey bulunmuştur. Sosyal medya kulanım amaçlarından grup 2 %49 ile en fazla kullanılmaktadır. Sosyal medya bağımlılığı ölçeği ile DEHS toplam puanları arasında doğrusal kuvvetli bir ilişki bulundu(Spearman r=0,514 ; p=0,0001). 4.Sonuç Sağlıklı populasyonda sosyal medya bağımlılığının yaygınlığı olduğundan yüksek saptanmıştır. DEHB ölçeğinde yarıdan fazlası orta düzey bulunmuştur. Sosyal medya bağımlılığı ölçeği toplam düzeyleri ve dikkat eksikliği ve hiperaktivite sendromu ölçeğinin puan toplamları cinsiyete, sigara ve alkol bağımlılığına göre değerlendirildiğinde ilişkisiz olduğu bulunmuştur. Özellikle genç populasyonda sosyal medya bağımlılığının önümüzdeki yıllarda önemli bir sorun olabileceği düşünülmüştür. Sosyal medya bağımlılığı ölçeği ile DEHS belirtileri arasında önemli ölçüde ilişki olduğu bulunmuştur. DEHB tanısı bir çok akademik, sosyal ve psikolojik zorlukları beraberinde getiren bir halk sağlığı sorunu olduğu için sosyal medya bağımlılığı gibi pek çok etkileyicisine yönelik araştırmalar yapılması gerekmektedir.