Yaşam tarzının gösterişçi tüketim üzerinde etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kocaeli Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: OYLUM EKŞİ

Danışman: Fazilet Burcu Çam

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tüketicilerin gözbebeği olduğu günümüzde firmaların amacı, ihtiyaç ve istekleri karşılamak ve pazarda sürekliliklerini sağlamaktır. Bu sürekliliğin sağlanması, tüketici davranışlarını iyi tanımakla mümkün olabilecektir. Tüketiciler karar verirken, karara etkili olan kişisel faktörlerden birisi de yaşam tarzıdır. Yaşam tarzı; bireyin bütünüyle yaşamını nasıl sürdürdüğünü ifade etmeye yarayan bir terimdir. Başka bir deyişle, yaşam tarzı; fikirleri ve ilgileri, amaç ve istekleri kapsar. Aynı kültürde büyüyen, aynı meslek grubundan ve aynı yaşta olan tüketicilerin satın alma davranış şekillerinin farklı olduğu görülmüştür. Bunun nedeni tüketicilerin geçmişteki deneyimleri, duyguları, sahip oldukları değerleri, kişilikleri ve sosyal sınıfları gibi içsel ve dışsal faktörlerden etkilenen yaşam tarzlarının da farklı olmasıdır. Farklı yaşam tarzlarına sahip olan tüketicilerin tüketim tarzlarının da farklı olduğu görülmüştür. Günümüz tüketicilerinin, fiziksel ihtiyaçlarını karşılamalarının yanında psikolojik ihtiyaçlarını da karşılamaya çalışmaktadırlar. Başka bir deyişle, tüketici yalnızca ürünlerin kendisi ile değil, cezbedici imajları, sembolleri ile ilgilenmektedir ve bunları kullanarak yani bunların aracılığı ile ait olduğu toplumsal sınıftaki imajını diğer sınıf üyelerine göstermeye, kendisini ait olmadığı diğer alt sınıflardaki bireylerden farklılaştırarark o gruba ait olmadığını ifade etmeye çalışmaktadır. Gösterişçi tüketim olarak isimlendirilen bu tip tüketim tarzı çok eski dönemlerden bu yana süregelen bir olgudur. Genel anlamda kişinin çevresine prestijini veya statüsünü göstermek amacı ile yaptığı alışverişler şeklinde tanımladığımız gösterişçi tüketimin temelinde alınan ürünlerin çevre tarafından prestij veya statü göstergesi olarak algılanması yatmaktadır. Bu çalışmanın birinci bölümünde, 'Tüketici Davranışları' ,'Yaşam Tarzları' ve 'Gösterişçi Tüketim'e ilişkin teorik bilgilere yer verilmiştir. İkinci bölümdeki alan çalışmasında ise, araştırmanın amacı doğrultusunda, gösterişe önem veren kişileri araştırma kapsamına alabilmek için, bir gösteriş göstergesi olarak düşünülen akıllı telefon sahibi olan kişiler üzerine yapılan anket çalışması sonuçları yer almıştır. Bu bölümde, önce cevaplayıcıların yaşam tarzı grupları tespit edilmiş ve daha sonra bu tarzların gösterişçi tüketim eğilimi incelenmiş ve bu iki kavram arasındaki ilişki açıklanmıştır .