Medya okuryazarlığı: Kavramlar ve kuramlar

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tez Danışmanı: Ömer Alanka

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı, medya okuryazarlığı çalışmalarına ilişkin incelemelerde bulunup medya eğitiminin önemine vurgu yapmaktır. Bu amaç doğrultusunda hazırlanan çalışmanın birinci bölümde, medya okuryazarlığı başlığı altında medya kavramına kısaca değinilmiş ve sonrasında olayı daha spesifik hale getirerek geleneksel medya kavramına giriş yapılmıştır. Geleneksel medya kavramı başlığı altında gazete, sinema, radyo ve televizyon gibi geleneksel kitle iletişim araçlarının ortaya çıkışları ile birlikte tarihsel serüvenleri incelenmeye çalışılmıştır. Konunun devamında yeni medya kavramı ele alınmış olup yeni medyanın ortaya çıkış süreci ile birlikte tarihsel serüveni içerisinde internet konusuna değinilmiştir. Bu bölümde son olarak yeni medyanın içerisinde büyük role sahip sosyal medya ve dijital medyanın tarihsel serüvenleri incelenmiştir. İkinci bölümde; medya okuryazarlığı ve kavramlar başlığı altında medya okuryazarlığı ile okuryazarlık kavramları üzerinde durulmuş, gelişen teknoloji ile birlikte ortaya çıkan okuryazarlık türlerinden geleneksel, görsel ve yeni medya okuryazarlığı kavramları açıklanmaya çalışılmıştır. Konunun devamında medya okuryazarlığının Dünya ve Türkiye‟deki tarihsel gelişimi ele alınmıştır. Daha sonra Masterman, Aufderhide ile Scheibe ve Rogow tarafından ortaya koyulan medya okuryazarlığı ilkeleri anlatılmaya çalışılmıştır. Medya okuryazarlığının amaçları ve toplumsal etkilerine dair yapılan açıklamalarla bu bölüm sonuçlandırılmıştır. Üçüncü bölümde, medya okuryazarlığı kuramları başlığı altında medya okuryazarlığına yönelik yaklaşımlar (kuramlar) maddeler halinde ele alınmıştır. Konunun devamında Shepherd, Potter ve Davis‟in geliştirdiği medya okuryazarlığı modelleri irdelenerek medya okuryazarlığına dair yapılan çağdaş tartışmalardan olan medya okuryazarlığı hareketindeki yedi büyük tartışma ile bu çalışma sonlandırılmıştır. Tezde metodoloji olarak kapsamlı literatür taraması yapılmış ve güncel kaynaklara başvurulmuştur.