Yapabilirlikten Yoksunluk Yaklaşımı Bağlamında Engelli Yoksulluğu


Creative Commons License

Turgut A. Ş.

3. Uluslararası İnsan Çalışmaları Kongres, Ankara, Türkiye, 13 - 15 Kasım 2020, ss.200-201

  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.200-201

Özet

Engellilerin toplum içerisinde yetersiz yasal düzenlemeler, çevrenin engelliler için erişilebilir olmaması, engellileri eğitime ve istihdama katılımını kolaylaştırıcı teknolojik gelişimlerin olmaması, engellilere yönelik ayrımcı söylem, tutum ve algılar, engelliliğin ceza olarak görülmesi gibi birtakım sorunlarla karşılaştığı veya karşılaşmasının mümkün olduğu bilinmektedir. Engellilik yoksulluk olgusu ile birleştiğinde daha karmaşık bir hale gelmekte, engelliler yoksulluğu diğerlerinden daha derin yaşamaktadır. Çok bileşenli ve tanımlanması oldukça zor olan yoksulluk kavramı ve olgusu küresel dünyanın ve insanlığın karşı karşıya kaldığı en zor sorunlardan biri olma niteliğini taşımaktadır. Yoksulluk birçok insanı bedensel, ruhsal, ekonomik ve toplumsal açıdan etkilemektedir. Yapabilirlik kavramı iyilik halini tanımlamanın bir yolu olarak ilk kez 1980’lerde ekonomist Amartya Sen tarafından kullanılmıştır. Yapabilirlikten yoksunluk yaklaşımı yoksulluk olgusunu yalnızca ekonomik boyutta değil; sosyal, psikolojik boyutta da ele almaktadır. Bu yaklaşıma göre değer verdiği ve önemsediği bir şeyi yapamayan, özgür olamayan bireyler yoksul kabul edilmektedir. Bu çalışmada, engellilere, engelli yoksulluğuna ve kapasite yaklaşımına ilişkin genel bilgiler verilmiş, ardından engelli yoksulluğu yapabilirlikten yoksunluk yaklaşımı bağlamında ele alınmıştır. 

Disabled individuals may encounter or deal with some problems such as insufficient legal regulations in the society, the environment is not accessible for the disabled, the technological developments that facilitate people with disabilities’ participation in education and employment, discriminatory discourse, attitudes and perceptions towards the disabled, and that disability is perceived as a punishment. Disability becomes more complex when combined with the phenomenon of poverty, and people with disabilities live poverty deeper than others. The concept and phenomenon of poverty, which is multi-component and difficult to define, is one of the toughest problems facing the global world and humanity. Poverty affects many people physically, spiritually, economically and socially. The concept of capability was first used by the economist Amartya Sen in the 1980s as a way of defining the state of well-being. The capability approach addresses not only the phenomenon of poverty in an economic dimension; it also deals with the social and psychological dimension. This approach assumes that individuals who cannot value anything they want about and cannot be free are poor. In this study, I gave general information about disabled people, disability poverty and capacity approach. Then I handled disabled poverty in the context of the capability approach.