Akademik Veri Yönetim Sistemi
TPRECD 47. ULUSAL KURULTAYI , Antalya, Türkiye, 15 - 19 Ekim 2025, ss.235-236, (Özet Bildiri)
GİRİŞ-Amaç: Literatürde baş-boyun bölgesi cilt kanserleri, tüm kanser vakalarının yaklaşık %4–5’ini oluşturmaktadır. Cilt kanserleri, genellikle bazal hücreli karsinom (BCC), skuamöz hücreli karsinom (SCC) ve malign melanom olmak üzere üç ana grupta sınıflandırılmaktadır. Bu kanserlerin yaklaşık %80–90’ı, güneş ışınlarına en fazla maruz kalan anatomik bölge olması nedeniyle, baş-boyun bölgesinde gelişmektedir. Baş-boyun kanserlerinde bölgesel lenf nodu metastazı sıklığı; tümörün lokalizasyonu, evresi ve histopatolojik alt tipine bağlı olarak değişkenlik göstermektedir.Literatürdeki bulgulara göre, baş-boyun skuamöz hücreli karsinomlarında (en yaygın histolojik tip) %30–50 oranında bölgesel lenf nodu metastazı izlenmektedir. Orofarenks, hipofarenks ve supraglottik larenks tümörlerinde bu oran %60’a kadar çıkabilmektedir. Dilin arka üçte biri gibi yüksek riskli alanlarda ise metastatik yayılım riski daha da artmaktadır. Özellikle ağız tabanı, dil, tonsil ve hipofarenks kaynaklı tümörlerde lenf nodu tutulumu riski yüksektir. Lenf nodu metastazı, hastalığın prognozunu belirleyen en önemli faktörlerden biri olup, 5 yıllık sağkalım oranlarını %50’ye kadar azaltabilmektedir. Bu nedenle, baş-boyun kanserlerinde bölgesel lenf nodu diseksiyonu (boyun diseksiyonu) endikasyonu; tümörün anatomik yerleşimine, klinik evresine ve lenfatik yayılım potansiyeline göre belirlenmektedir. Baş-boyun SCC olgularında hastaların yaklaşık %50– 70’ine boyun diseksiyonu uygulanmaktadır. Bu bağlamda, cerrahi sırasında bölgedeki anatomik yapıların ve olası varyasyonların ayrıntılı şekilde bilinmesi, komplikasyonları en aza indirmek açısından cerrah açısından kritik öneme sahiptir. İnternal juguler venin perkütan kateterizasyonu her zaman risk içermekle birlikte, özellikle duplikasyon gibi anatomik varyasyonlar varlığında bu risk artmaktadır. Diğer tüm anatomik anomalilerde olduğu gibi, bu tür varyasyonlar da cerrahi girişimler sırasında iatrojenik yaralanma olasılığını artırabilir. Bu olguda, internal juguler ven varyasyonlarının anatomik özelliklerini ve klinik etkilerini değerlendirmek amacıyla kliniğimizde gözlemlenen bir vaka üzerinden tartışma yapılması hedeflenmiştir.
Olgu: 82 yaşında erkek hastada, sol nazolabial bölgede yerleşimli malign melanom tanısı ile eksizyon, tam kalınlıkta deri grefti ile rekonstrüksiyon ve sentinel lenf nodu biyopsisi (SLNB) uygulanmıştır. SLNB sonrası nodal metastaz saptanması üzerine, sol boyun bölgesinde Level I, II ve III’ü kapsayan selektif boyun diseksiyonu gerçekleştirilmiştir. İntraoperatif değerlendirmede, internal juguler venin infrahiyoid seviyede posterior yerleşimli olarak duplike olduğu gözlemlenmiştir. Cerrahi sırasında sternokleidomastoid (SKM) kas ve aksesuar sinir (n. accessorius) tanımlanmış ve anatomik bütünlükleri korunmuştur.
Tartışma- Sonuç: İnternal juguler ven (IJV), kafatası, yüz ve boyun bölgelerinden kan toplayan, boynun temel derin venöz yapısıdır. Sigmoid sinüsün devamı olarak, kafatası tabanındaki juguler foramen aracılığıyla başlar ve klavikulanın arkasında subklavyen vene drene olur. Internal juguler ven duplikasyonu, boyun cerrahileri sırasında nadiren karşılaşılan anatomik bir varyasyondur. Literatürdeki verilere göre insidansı, yaklaşık 1000 tek taraflı boyun diseksiyonu vakasında yalnızca 4’tür. Bu anormallik, normalde tek olarak seyreden IJV’nin, iki ayrı damar olarak bulunması şeklinde tanımlanır. Söz konusu varyasyonun tanınması ve anlaşılması, cerrahların intraoperatif komplikasyonlardan kaçınmaları ve başarılı bir cerrahi sonuç elde etmeleri açısından büyük önem taşımaktadır. IJV duplikasyonu, varyasyonun başladığı seviyeye göre Sandeep P. Nayak ve arkadaşları tarafından üç tipe ayrılarak sınıflandırılmıştır: Tip A: Duplikasyon, venter posterior musculi digastrici’nin alt sınırının üzerinde başlar ve omohyoid kasın tendinöz kısmı seviyesinde birleşir. Bu tip, bildirilen IJVD vakalarının %75’inden fazlasını oluşturur ve morfolojik açıdan en az karmaşık varyasyondur. Tip B: Duplikasyonun omohyoid kasın tendinöz kısmının altına kadar uzanması, Tip B’yi Tip A’dan ayıran temel özelliktir. Bu varyasyon daha kaudaldir ve cerrahi planlamada dikkate alınmalıdır. Tip C: En kompleks varyasyonlardan biridir. Duplikasyon, hyoid kemik seviyesinde veya daha altında başlar. Literatürde, bu tipin jugular bulbus, vertebral ven ve subklavyen venöz sinüs ile ilişkili olduğu vakalar bildirilmiştir. Internal juguler ven, genellikle tutarlı bir anatomik seyir izlediğinden, boyun diseksiyonları sırasında önemli bir referans noktasıdır. Gerçekleştirilen diseksiyonun kapsamına bağlı olarak, IJV çevresindeki nodal doku, damarın kendisi, aksesuar sinir ve/veya sternokleidomastoid kas için yönlendirici bir yapı niteliği taşır. İnternal juguler ven duplikasyonu, halen tam olarak anlaşılmamış nadir bir konjenital anomalidir. Bu nedenle, mevcut literatürde bildirilen duplikasyon morfolojilerine dayanan sınıflandırma sistemlerinin iyi bilinmesi ve cerrahi sırasında dikkate alınması, olası komplikasyonların önlenmesi açısından büyük önem arz etmektedir.
Kaynakça: 1-Pittman K, Fan CY. Neck dissection: current concepts and future directions. Oncologist. 2005;10(6):472-482. 2-Lydiatt WM, et al. Head and Neck cancers—major changes in the American Joint Committee on Cancer eighth edition cancer staging manual. CA Cancer J Clin. 2017;67(2):122-137. 3-Internal Jugular Vein Duplication: Review and Classification, Indian J Surg Oncol (June 2017) 8(2):222– 226 DOI 10.1007/s13193-015-0452-6 4-Shah JP, et al. “Cervical lymph node metastases— diagnostic, therapeutic, and prognostic implications.” Oncology (Williston Park). 5-Robbins KT, et al. “Neck dissection classification update: revisions proposed by the American Head and Neck Society.” Arch Otolaryngol Head Neck Surg. 6-Denys BG, Uretsky BF (1991) Anatomical variations of internal jugular vein location: impact on central venous access. Crit Care, Med 19:1516–1519 Munoz Guerra MF, Campo FR, Gias LN et al (2000) Double internal jugular vein. Plast Reconstr Surg 106:1434–1435 7-Sylaidis P, Bardsley A, Montgomery P (1997) Duplication of inter-nal jugular vein. Arch Otolaryngol Head Neck Surg 123:1358 8-Mumtaz S, Singh M. Surgical review of the anatomical variations of the internal jugular vein: an update for head and neck surgeons. Ann R Coll Surg Engl 2019;101 (1):2– 6. 9-Kapre M, Mangalgiri AS. Clinical importance of duplication of internal jugular vein. Indian J Otolaryngol Head Neck Surg 2012 Dec;64:386–8.
Anahtar Kelimeler: Baş boyun kanserleri, Boyun Diseksiyonu, Duplikasyon, İnternal juguler ven