Öğretmenlerin Güçlendirilmesinin Okullarda Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Gösterme Eğilimleri Üzerindeki Etkisi


Creative Commons License

Erbaş Kelebek E. F.

19 Mayıs Sosyal Bilimler Dergisi, vol.3, no.1, pp.33-46, 2022 (Other Refereed National Journals)

  • Publication Type: Article / Article
  • Volume: 3 Issue: 1
  • Publication Date: 2022
  • Doi Number: 10.52835/19maysbd.1022201
  • Title of Journal : 19 Mayıs Sosyal Bilimler Dergisi
  • Page Numbers: pp.33-46

Abstract

Bu çalışmanın amacı, psikolojik güçlendirmenin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisini açıklamaktır. Bu amaç doğrultusunda Kocaeli’nin Başiskele İlçesi’nde bulunan özel ortaokullarda çalışmakta olan öğretmenlere yönelik bu araştırma gerçekleştirilmiştir. Çalışmada personel güçlendirme kavramın psikolojik boyutu olan anlam, yetkinlik, özerklik (otonomi) ve etki olarak dört boyutta ele alınırken; örgütsel vatandaşlık davranışı (ÖVD), özgecilik (diğerlerini düşünme), vicdanlılık (ileri görev bilinci), sivil erdem (örgüt gelişimine destek verme), centilmenlik (gönüllülük) ve nezaket boyutları ile incelenmiştir. Araştırmada öğretmenlerin ÖVD sergileme düzeyini belirlemek amacıyla, geçerlilik ve güvenilirliği daha önce ülkemizde yapılan araştırmalarda da test edilmiş olan ÖVD ölçeği, öğretmenlerin psikolojik güçlendirme ile ilgili algılarını ölçmek amacıyla ise psikolojik güçlendirme ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada veri toplama yöntemi olarak anket kullanılmıştır. Açıklayıcı faktör analizleri ve hipotezleri test etmek için regresyon analizleri yapılmıştır. Araştırma kapsamında yaklaşık 210 kişiye internet üzerinden ve yüz yüze anket formunu doldurmaları amacı ile ulaşılmıştır. Toplanan verilerden eksik ve özensiz olarak doldurulan formlar değerlendirmeden çıkarılmıştır. Bu formlar da çıkarılınca değerlendirilmeye 177 adet anket kalmıştır. 177 öğretmenin verdiği cevaplara göre yapılan analiz sonuçları, psikolojik güçlendirmenin alt boyutlarından “özerklik” ve “yetkinlik” boyutlarının, örgütsel vatandaşlık davranışının alt boyutlarından “özgecilik”, “vicdanlılık” ve “centilmenlik” boyutları üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif etkisinin olduğunu göstermiştir.