Türkiye-Suriye Arasındaki Adli İş Birliği Eksikliğinde Yabancı Mahkeme Kararlarının İcrasını Güncel Hukuki Rejimi Bakımından Değerlendirme
Terazi Hukuk Dergisi, sa.238, ss.10-19, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: Sayı: 238
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.67051/thd.238.01
- Dergi Adı: Terazi Hukuk Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.10-19
- Kocaeli Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bu çalışma, yabancı bir yargı kararının teorik tanımını ve bu kararların başka bir devletin hukuk düzeninde icra edilebilir hale gelmesi için gereken temel parametreleri, özellikle Suriye ve Türkiye arasındaki karmaşık adli ilişki düzleminde analiz etmektedir. Araştırmada yabancı karar kavramı, hâkimlerin veya tarafların tabiyetinden bağımsız olarak “ulusal olmayan bir mahkemece verilen karar” şeklinde tanımlanmakta; kararın yabancılık niteliği belirlenirken devletin egemenlik alanı esas alınmaktadır. İki ülke arasında medeni ve ticari uyuşmazlıklara ilişkin kapsamlı bir adli yardımlaşma antlaşmasının bulunmaması, karşılıklı kararların infazını mütekabiliyet, kamu düzenine uygunluk ve usuli geçerlilik gibi genel kanuni denetim şartlarına tabi kılmaktadır. Bu bağlamda çalışmada, mevcut hukuki engeller ve sistem farklılıkları irdelenerek, adli iş birliğinin güçlendirilmesinin ulusal egemenlik ile kazanılmış hakların korunması arasındaki hassas dengedeki rolü tartışılmaktadır.
This research examines the theoretical framework of foreign judicial decisions and the essential conditions for their enforcement across different jurisdictions, with a specific focus on the intricate legal relationship between Syria and Turkey. A foreign judgment is defined as a decision rendered by a non-national court, regardless of the nationality of the judges or litigants, where the fundamental criterion is the sovereign authority under which the court operates. In the absence of a comprehensive judicial cooperation agreement between the two nations regarding civil and commercial matters, the enforcement of mutual decisions is subjected to rigorous scrutiny of statutory requirements, including the principle of reciprocity, compliance with public policy, and procedural regularity. This research further explores the challenges arising from the lack of bilateral treaties and systemic legal differences, emphasizing that the enforcement process requires a delicate alignment between legal systems while respecting national sovereignty and the protection of acquired rights.