SAĞLIK & BİLİM 2025: ANATOMİ -II, Dr. Öğr. Üyesi Nurullah YÜCEL Uzm. Dr. Mehmet YİĞİT, Editör, EFE AKADEMİ, İstanbul, ss.115-124, 2025
GİRİŞ
Nervus cutaneus antebrachii medialis (NCAM) çoğunlukla fasciculus
medialis’ten çıkan non-terminal bir dal olup, proksimal kolda vena (v.)
basilica ile yakın seyreder, fascia brachii’yi deldikten sonra ramus (r.) anterior
ve ramus posterior olarak iki major dala ayrılır; bu dallar önkolun medial
bölgesinin derisini ve sıklıkla olecranon çevresindeki deriyi innerve eder
(Thomas ve ark., 2022; Li, Zhu, Wu, Wei, & Yang, 2019; Standring, 2021).
NCAM’in duyusal gövde nöronları 8. servikal (C) ila 1. torakal (T)
segmentlerdeki
ganglion
spinale’de
bulunur.
Bu
yönüyle
dermatom
düzeyleriyle (özellikle C8–T1) klinik korelasyon kurulur (Thomas ve ark.,
2022; Standring, 2021).
Embriyonik bakımdan, üst ekstremite tomurcukları beşinci haftada
mezoderm
kökenli
dokudan
dışa
doğru
büyürken,
pleksus
örüntüsü
ektodermal kaynaklı sinir liflerinin segmental düzenlenmesiyle ortaya çıkar;
üst
ekstremitede
dorsal
divizyon
lifleri
dorsal
yüz
kaslarına
(ekstansor/supinator/abduktor), ventral divizyon lifleri ventral yüz kaslarına
(fleksor/pronator/adduktor) yönelir. Üst ekstremite tomurcuğunun geç dönem
lateral rotasyonu (6–8. haftalar) dermatom ve miyotom şablonlarının erişkinde
görülen konfigürasyonuna katkı sağlar (Schoenwolf ve ark., 2021; Sadler,
2019).
NCAM’in anatomisi yalnızca duyusal haritalama ve nöropatilerin
lokalizasyonu için değil, aynı zamanda cerrahi için de önemlidir. Örneğin,
dirsek çevresinde n. ulnaris dekompresyonları sırasında NCAM’in rami
posteriores’i, epikondil distalinde yaklaşık 2 cm
seviyede n. ulnaris’i
çaprazlayabildiğinden yaralanma riski taşır (Benedikt, Parvizi, Feigl, & Koch,
2017; Lowe, Maggi, & Mackinnon, 2004). Çok nadir fakat kritik bir varyantta
ise NCAM’in aksillada v. axillaris’i perforasyonu bildirilmiştir; bu durumda
ven iki dar kanala ayrılabilir ve girişimsel işlemlerde tromboz/kateter
malpozisyonu riski artabilir. Bu ilişki disseksiyon serilerinde olgusal olarak
gösterilmiştir. Ayrıca NCAM, parmakların sinir defektlerinde greft kaynağı
olarak kullanılır (önkol parestezisi, skar, nadiren nörom) (Nunley, Ugino,
Goldner, Regan, & Urbaniak, 1989; Stang, Stollwerck, Prommersberger, &
van Schoonhoven, 2013).