Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi Yöntemi Kullanılarak Bir Otomotiv Yan Sanayi Firmasında Tedarikçi Seçimi


Karabıçak Ç. , Özcan Türkkan B. , Kocabaş Akay M.

Veri Bilimi, cilt.3, ss.26-32, 2020 (Diğer Kurumların Hakemli Dergileri)

  • Cilt numarası: 3 Konu: 1
  • Basım Tarihi: 2020
  • Dergi Adı: Veri Bilimi
  • Sayfa Sayıları: ss.26-32

Özet

Rekabetin her gün daha da arttığı ve toplum yapısının giderek karmaşıklaştığı, teknolojik gelişmelerin çok hızlı bir şekilde ilerlediği günümüzde bilimsel yöntemlerden yararlanılarak gerçekleştirilen karar verme işlemleri, şirketler için çok kritik bir öneme sahiptir. Karar verme sürecinde birden çok ölçütün olduğu ve tek bir optimum çözümün bulunmadığı problemlerde kullanılan yöntemler genel olarak “Çok Ölçütlü Karar Verme Yöntemleri” (ÇÖKV) olarak adlandırılmaktadır. Çok Ölçütlü Karar Verme Yöntemlerinden literatürde karşımıza sıklıkla çıkan yöntemlerden biri ölçütlerin kesin ifadeler kullanılarak değerlendirildiği Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) metodudur. Seçim süreçlerinde belirsizlikleri ve objektif olmayan durumları ifade edebilmek için ise dilsel değişkenler ile bu değişkenleri modelleyebilmek amacıyla bulanık mantık/sayılar kullanılmaktadır. Bulanık sayılar ile işlem yapılan Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi (BAHP) yönteminde, kişilerin seçim aşamasında düşüncelerinin ve yargılarının etkin şekilde sürece dâhil olmasını sağlanır. Bu çalışmada, otomotiv yan sanayide faaliyet gösteren bir firmada tedarikçi seçim süreci incelenmiş ve üç aday kalıp firması arasından seçim yapılırken BAHP yöntemi kullanılmıştır. Tedarikçi seçim süreci içerisinde karmaşık ve bulanık bir yapıda çok sayıda ölçüt barındırmaktadır. Literatürde pek çok BAHP yöntemi arasından bu çalışmada kullanılmak üzere en çok uygulama alanı bulmuş Chang’in Genişletilmiş Analiz Yöntemi tercih edilmiştir. Kalıp tedarikçisi adayların değerlendirilmesinde kullanılacak ölçütler, firmanın satın alma stratejileri ve genel tedarikçi seçim ölçütlerine göre belirlenmiştir. Kalite, fiyat/maliyet, teslimat ve esneklik olarak belirlenen dört ana ve on dört alt ölçüte göre yapılan değerlendirmede en iyi değere sahip olan firma, kalıpların üretimi, modifikasyonu ve transferi için uygun bulunmuştur.