Akademik Veri Yönetim Sistemi
10. ULUSAL ÇOCUK ROMATOLOJİ KONGRESİ , Antalya, Türkiye, 1 - 04 Nisan 2026, ss.1, (Özet Bildiri)
Amaç: Entezit ilişkili artrit (ERA) ve ankilozan spondilit (AS), spondiloartritler spektrumu içinde yer almakla birlikte; başlangıç yaşı, tutulum paternleri ve olası immünopatolojik mekanizmalar açısından farklılıklar göstermektedir. Bu çalışmanın amacı, tedavi almamış ERA ve AS hastalarında dolaşımdaki sitokin/kemokin profillerini karşılaştırarak ortak ve ayrışan biyolojik imzaları ortaya koymaktır.
Gereç-Yöntem: Bu çalışmada; ERA (n=30) ve AS (n=30) tanılı hastalar ile yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş sağlıklı pediatrik (n=20) ve erişkin (n=20)kontrol grupları incelendi. Tüm katılımcılarda demografik ve klinik özellikler, hastalık aktivite göstergeleri ve rutin laboratuvar parametreleri sistematik olarak kaydedildi. Serum örneklerinde tümör nekroz faktörü-alfa
(TNF-α), interlökin-17A (IL-17A), interlökin-22 (IL-22), granülosit-makrofaj koloni uyarıcı faktör (GM-CSF), CXCL4/trombosit faktör-4 (PF4), CXCL10, CXCL16 ve neuregulin-4 (NRG4) düzeyleri, üretici firma talimatlarına uygun şekilde enzim bağlı immünosorbent analiz (ELISA) yöntemi kullanılarak ölçüldü.
Bulgular: Klinik özelliklerine bakıldığında; ERA grubunda periferik artrit (%83,3)
ve entezit (%90) daha sık izlenirken; AS grubunda sakroiliit/aksiyel tutulum (%93,3) ve sabah tutukluğu süresi daha belirgindi. Kontrol gruplarıyla karşılaştırıldığında, her iki hasta grubunda CXCL16 (p<0,001) ve PF4 (p=0,001) düzeyleri anlamlı olarak yüksek bulundu. GM-CSF ve NRG4 düzeyleri her iki hastalıkta da artmış olup, AS grubunda ERA’ya kıyasla daha yüksek saptandı (GM-CSF: 65’e karşı 38 pg/mL, p=0,003; NRG4: 50,23’e karşı
37,34 ng/mL, p<0,001). TNF-α, IL-17A, IL-22 ve CXCL10 düzeyleri açısından gruplar arasında anlamlı fark izlenmedi (Tablo 1).
Sonuç: Bildiğimiz kadarıyla, bu çalışma ERA ve AS hastaları arasında sitokin
profillerini karşılaştıran ilk çalışmadır. Hastalık başlangıcındaki sitokin
farklılıklarını ortaya koyan bu çalışma, gelecekteki biyobelirteç araştırmaları
için bir zemin oluşturmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Ankilozan spondilit, Biyobelirteç, Entezit ilişkili artrit