Üniversite Öğrencilerinde Sosyal Medya ile Beslenme Davranışı ve Dış Görünüş Arasındaki İlişkinin Belirlenmesi

Creative Commons License

İnbaşı E. G., Biçer N. Ç., ŞENCAN K. N., Oyanık H. N.

Ahi Evran Medical Journal, cilt.10, sa.2, ss.256-264, 2026 (TRDizin)

Özet

Amaç: Bu araştırma, üniversite öğrencileri arasında sosyal medya kullanımı, beslenme örüntüleri ve görünüm farkındalığı arasındaki etkileşimi incelemek amacıyla yapılmıştır. Araçlar ve Yöntem: Bu kesitsel çalışma, 2023–2024 akademik yılında Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi’nde öğrenim gören 356 üniversite öğrencisini kapsamaktadır. Demografik veriler ve yaşam tarzı alışkanlıkları yüz yüze uygulanan anketler aracılığıyla toplanmıştır. Sosyal medyanın yeme alışkanlıkları ve beden imajı üzerindeki etkisi, Sosyal Medyanın Yeme Davranışı Üzerindeki Etkileri Ölçeği (SMYDÜEÖ) ve Görünümle İlişkili Sosyal Medya Bilinç Ölçeği (GİSMBÖ) kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Katılımcıların ortalama yaşı 20.51±1.64 yıldır. Ortalama beden kütle indeksi kadınlarda 21.42 kg/m², erkeklerde ise 23.31 kg/m² olarak bulunmuştur, cinsiyetler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark vardır (p < 0.05). Günlük sosyal medya kullanım süresi erkeklerde ortalama 253.01±165.84; kadınlarda ise 194.22±136.70 dakikadır (p = 0.001). Ortalama GİSMBÖ puanı, erkeklere (39.59±18.90) kıyasla kadınlarda (44.18 ± 15.38) daha yüksektir (p = 0.018) ancak, SMYDÜEÖ puanları arasında cinsiyete göre anlamlı bir farklılık yoktur (p > 0.05). Sosyal medya kullanım süresi ile SMYDÜEÖ ve GİSMBÖ puanları arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır (r = 0.096, p = 0.069 ve r = -0.001, p = 0.990). SMYDÜEÖ ve GİSMBÖ puanları arasında da pozitif bir korelasyon vardır (r = 0.182, p < 0.001). Regresyon analizi, sosyal medya kullanım süresinin SMYDÜEÖ ve GİSMBÖ puanlarını anlamlı bir şekilde etkilemediğini göstermiştir (p > 0.05). Sonuç: Bu çalışmada sosyal medya kullanım süresinın SMYDÜEÖ ve GİSMBÖ puanları üzerinde anlamlı bir etkisi bulunmamıştır. Bununla birlikte, ölçekler arasındaki pozitif ilişki, sosyal medya ile ilişkili yeme davranışları ve görünüm farkındalığının birbiriyle bağlantılı olabileceğini göstermektedir. Bu durum, sosyal medya kullanımının niteliksel yönlerinin, kullanım süresinden daha etkili olabileceğini düşündürmektedir.
Purpose: This research aimed to investigate the interplay between social media use duration, dietary patterns, and appearance awareness among university students. Materials and Methods: This cross-sectional investigation included 356 university students registered at Nigde Omer Halisdemir University for the 2023–2024 academic year. Demographic data and lifestyle habits were collected via face-to-face questionnaires. The effect of social media on eating habits and body image was examined using the Scale of Effects of Social Media on Eating Behavior (SESMEB) and the Appearance-Related Social Media Consciousness Scale (ASMCS). Results: The mean age of participants was 20.51±1.64 years. Mean body mass index (BMI) was 21.42 kg/m² for females and 23.31 kg/m² for males, with a significant difference between sex (p < 0.05). Daily social media use duration averaged 253.01±165.84 minutes for males and 194.22±136.70 minutes for females (p = 0.001). The mean ASMCS score was higher in females (44.18 ± 15.38) than in males (39.59±18.90) (p = 0.018), whereas SESMEB scores didn’t differ significantly by sex (p > 0.05). No correlations were identified between social media use duration, SESMEB, and ASMCS scores (r = 0.096, p = 0.069 and r = -0.001, p = 0.990). SESMEB and ASMCS scores were also positively correlated (r = 0.182, p < 0.001). Regression analysis showed that social media use duration didn’t significantly predict SESMEB or ASMCS scores (p > 0.05). Conclusion: In this study, social media use duration did not have a significant effect on the SESMEB and ASMCS scores. However, the positive correlation between the scales suggests that social media-related eating behaviors and appearance awareness may be interconnected. This indicates that the qualitative aspects of social media use may be more influential than use duration.